Ο Γιώργος Α. Παπανδρέου (16 Ιουνίου 1952) είναι Πρόεδρος της Σοσιαλιστικής Διεθνούς, πολιτικός, βουλευτής και πρώην πρόεδρος του ΠΑ.ΣΟ.Κ. (8 Φεβρουαρίου 2004 – 18 Μαρτίου 2012), ενώ διετέλεσε και 11ος πρωθυπουργός της Γ’ Ελληνικής Δημοκρατίας (6 Οκτωβρίου 2009 – 11 Νοεμβρίου 2011), μετά τη νίκη του κόμματος στις εκλογές της 4ης Οκτωβρίου 2009.

Γιώργος Α. Παπανδρέου

Γκουτέρες, Σάντσεθ και Παπανδρέου στη ΣΔ, στην έδρα του ΟΗΕ | Γραφείο Τύπου 14.07.2017

Επανεκλογή Γιώργου Α. Παπανδρέου στην Προεδρία της Σοσιαλιστικής Διεθνούς | 03.03.2017

Για το θάνατο του Γιάννη Κουνέλλη | 18.02.2017

Επιστολή της Διεθνούς Επιτροπής για τα Ναρκωτικά προς τον πρόεδρο Ομπάμα | 19.01.2019

Σχετικά με την αίτηση της Ένωσης Κεντρώων στη ΣΔ | Γραφείο Γιώργου Α. Παπανδρέου 18.01.2017

«Μία επιτυχία στην υπόθεση της Κύπρου, θα βοηθούσε την ειρήνη στην ευρύτερη περιοχή» | 19.04.2016

Βραβείο Ειρήνης Παπανδρέου – Τζεμ 2016 | Γραφείο Τύπου 15.04.2016

 

Συνέντευξη Πρωθυπουργού Γιώργου Α. Παπανδρέου στον δημοσιογράφο Tom Keene του Bloomberg Radio

Tom Keene:   Είναι το πρόγραμμα Bloomberg on the Economy και είμαι ο Tom Keene στη Νέα Υόρκη για μια ειδική εκπομπή. Σας μιλάμε από το Γραφείο Τύπου της Ελληνικής Αντιπροσωπείας στα Ηνωμένα Έθνη. Στη διάρκεια της επόμενης ώρας θα μιλήσω με τον Marco Annunziata, Οικονομολόγο της Unicredit Milan, προηγουμένως όμως θα ακούσουμε τον 182ο Πρωθυπουργό της Ελληνικής Δημοκρατίας. Με ιδιαίτερη χαρά σας υποδεχόμαστε και πάλι στην εκπομπή μας κύριε Πρωθυπουργέ.

Γιώργος Α. Παπανδρέου:   Ευχαριστώ πολύ. Όπως είπα προηγουμένως, παρακολουθώ την εκπομπή σου Τομ και μου αρέσει πολύ. Είναι πάντα μια χρήσιμη πηγή πληροφοριών για τις διεθνείς εξελίξεις, αλλά και για την Ελλάδα.

Tom Keene:   Σας ευχαριστώ πολύ. Μου ανέθεσαν την οικονομική κρίση, που συνεχίζεται, δυστυχώς για σας. Αυτή τη στιγμή, δεν είστε ο  πιο σημαντικός άνθρωπος στην  Ελλάδα. Την Τρίτη για τη χώρα σας υπάρχει ένας ποδοσφαιρικός αγώνας με την Αργεντινή. Θα έλεγα λοιπόν ότι ο Σωκράτης Παπασταθόπουλος, βοηθήστε με με την προφορά, το πέτυχα;

Γιώργος Α. Παπανδρέου:    Σωκράτης Παπασταθόπουλος, αλλά και ο Καραγκούνης, ο αρχηγός της ομάδας. Ο Γερμανός προπονητής μας, ο Otto Rehhagel, είναι επίσης σπουδαίος. Συμφωνώ μαζί σας, τα πήγαν πολύ καλά.

Tom Keene:   Είναι κάτι που το χρειάζεται σήμερα το έθνος, έτσι δεν είναι;

Γιώργος Α. Παπανδρέου:    Είναι οι πιο σημαντικοί Έλληνες, αυτή τη στιγμή.

Tom Keene:   Και θα υπάρξει και ο επόμενος αγώνας. Ξέρετε, έχω διαβάσει τα στοιχεία και χωρίς να εμφανίζομαι ως ειδικός, αντιλαμβάνομαι ότι αυτή η νίκη πρέπει να έδωσε φτερά στο έθνος και καλείστε τώρα να αντιμετωπίσετε την ποδοσφαιρική βιομηχανία της Αργεντινής. Τι συμβουλή θα δίνατε στους παίκτες για την παρατεινόμενη αυτή άμυνα των 90 λεπτών;

Γιώργος Α. Παπανδρέου:    Νομίζω ότι αυτό που απέδειξε η ποδοσφαιρική μας ομάδα, όπως άλλωστε και όταν κερδίσαμε το κύπελλο Ευρώπης το 2004, ήταν η επιμονή, ένα ισχυρό σύστημα συστηματικής άμυνας, αλλά και αξιοποίησης των ευκαιριών, καθώς και έντονο ομαδικό πνεύμα, κάτι που αναπτύσσεται όλο και περισσότερο στην Ελλάδα. Ένα ομαδικό πνεύμα, που θα μας επιτρέψει να αντιμετωπίσουμε την κρίση που μόλις βιώσαμε.

Tom Keene:   Θα ακολουθήσει και ένα κρυφό ομαδικό πνεύμα στον Καναδά, λίγο αργότερα, με τους Υπουργούς να το σκάνε για να παρακολουθήσουν τους ποδοσφαιρικούς αγώνες. Τι θα θέλατε λοιπόν να πετύχει  το G20; Τι θα θέλατε να επιτευχθεί, τις επόμενες δέκα μέρες, για τη χώρα σας, την Ελλάδα;

Γιώργος Α. Παπανδρέου:    Το G20 είναι ιδιαίτερα σημαντικό και νομίζω ότι έχουν γίνει πολλές συζητήσεις, έχουν ληφθεί πολλές αποφάσεις, αλλά πολύ λίγα εφαρμόστηκαν. Το θέμα της αποκατάστασης της εμπιστοσύνης στο χρηματοπιστωτικό σύστημα, μέσα από περισσότερη διαφάνεια, μέσα από τους αναγκαίους κανόνες, είναι πιστεύω σημείο-κλειδί.

Ένα άλλο θέμα θα είναι η  προώθηση της ανάπτυξης και της απασχόλησης, ενώ θα αντιμετωπίζονται, ταυτόχρονα, τα θέματα του δημόσιου χρέους. Πώς θα ισορροπήσουμε  αυτά τα δύο; Πώς θα κάνουμε τις οικονομίες πιο ανταγωνιστικές, ενώ θα ενισχύουμε παράλληλα το βιοτικό επίπεδο σε αναπτυσσόμενες και αναδυόμενες οικονομίες;

Θα υπάρξουν αρκετά σημαντικά θέματα, που θα συζητηθούν. Δεν  ξέρω αν θα υπάρξουν συζητήσεις  για την φορολόγηση των τραπεζών, για την επιβολή φόρων στις χρηματοοικονομικές συναλλαγές κ.λπ. Αυτά θα μπορούσαν να αποτελέσουν νέες πηγές εισοδήματος για την κατασκευή υποδομών, την ανάπτυξη και τη δημιουργία θέσεων απασχόλησης.

Tom Keene:   Πολλά θέματα για τη μισή ώρα που σας έχουμε μαζί σας. Αγαπητοί ακροατές, αν μόλις ήλθατε στην εκπομπή μας, θα επαναληφθεί στις 6 το απόγευμα την Κυριακή. Συνομιλούμε στα Ηνωμένα Έθνη με τον Έλληνα Πρωθυπουργό, Γιώργο Παπανδρέου, και αργότερα με τον Marco Annunziata. Αν δούμε τις προκλήσεις που αντιμετωπίζετε, βλέπω την περασμένη εβδομάδα, να ήταν η πιο παράδοξη εβδομάδα με τα spreads να αυξάνονται. Εδώ βλέπουμε ένα διάγραμμα 28 ημερών του διετούς γερμανικού spread . Αυτή ήταν μια ενδιαφέρουσα εβδομάδα για την αύξηση των spreads. Στην Ιρλανδία, είδαμε τις χειρότερες επιδόσεις σε σχέση με τις άλλες χώρες, ενώ η Ισπανία τα πήγε καλύτερα την Πέμπτη και την Παρασκευή. Γιατί δεν ανταποκρίνονται οι  αγορές στο μήνυμα Παπανδρέου; Ή πώς αντιμετωπίζετε την ανησυχία, το άγχος των αγορών;

Γιώργος Α. Παπανδρέου:    Θεωρώ ότι αυτό είναι σημαντικό θέμα Τομ, επειδή βλέπουμε ότι οι αγορές, μετά από το 2008 βασικά, είναι ιδιαίτερα ανήσυχες, ελάχιστα διατεθειμένες να αναλάβουν κινδύνους, και το όλο θέμα του δημόσιου χρέους προκαλεί φόβο. Προφανώς, υπάρχει και κερδοσκοπία, το συζητήσαμε αυτό.

Αλλά ακόμη και αν δεν θέλουμε  να το λάβουμε αυτό υπόψη,  απλά και μόνο το γεγονός  ότι οι αγορές αυτές αντιδρούν  όπως ένα πλήθος που φοβάται,  όταν διαπιστώνουν αδυναμία, είναι  σημαντικό.

Το λέω αυτό επειδή, όταν εφαρμόσαμε  τα διάφορα μέτρα μας, για να περιορίσουμε το χρέος, το έλλειμμα, και δείξαμε ότι είμαστε στη σωστή πορεία, όπως είπαν η Ε.Ε. και το ΔΝΤ…

Tom Keene:   Ναι, είπαν ότι ακολουθείτε τη σωστή πορεία.

Γιώργος Α. Παπανδρέου:    Τη σωστή πορεία. Η πρώτη έκθεση, στα τέλη Ιουνίου νομίζω, θα δείξει ότι έχουμε μειώσει το έλλειμμά μας κατά 40% φέτος.

Tom Keene:   Πώς το καταφέρατε αυτό; Με υψηλότερα φορολογικά έσοδα; Καταφέρατε να εισπράξετε περισσότερους φόρους ή να μειώσετε τις δαπάνες; Τι σας βοήθησε;

Γιώργος Α. Παπανδρέου:    Είχαμε καλύτερες επιδόσεις όσον αφορά την περικοπή των δαπανών. Είχαμε επίσης καλύτερες φοροεισπρακτικές επιδόσεις σε σχέση με πέρυσι, αλλά και μεγαλύτερη μείωση στις δαπάνες. Όλα αυτά, μας επέτρεψαν να ξεπεράσουμε το στόχο μας, αυτούς τους πρώτους έξι μήνες.

Θέλω να είμαι επιφυλακτικός. Μας μένουν ακόμη έξι μήνες για φέτος, αλλά δεν έχουμε ξεφύγει από την πορεία μας. Τα πάμε καλά και είμαστε αποφασισμένοι να πετύχουμε το στόχο μας.

Έρχομαι λοιπόν στη ερώτησή  σας, γιατί δεν αντιδρά θετικά  η αγορά. Θα έλεγα ότι, πρώτα απ’ όλα, η αγορά θέλει χρόνο για να δει τα αποτελέσματα, ενώ αντιμετωπίζει με πολύ σκεπτικισμό τα πολιτικά προγράμματα. Αυτό είναι, αν θέλετε, ένα από τα μεγάλα θέματα. Μπορεί να έχετε ένα πολύ καλό πολιτικό πρόγραμμα, αλλά οι αγορές δεν θα ανταποκριθούν, γι’ αυτό άλλωστε χρειαστήκαμε τον μηχανισμό στήριξης.

Δεύτερον, δεν είναι μόνο η  Ελλάδα. Είναι το όλο θέμα του  δημόσιου χρέους και του φόβου  που προκαλεί, ο οποίος μεταφράζεται  σε μεγαλύτερα spreads και για την Ελλάδα.

Πιστεύω λοιπόν ότι, γι’ αυτόν ακριβώς τον λόγο, χρειαστήκαμε το πρόγραμμα στήριξης, για να μας δώσει χρόνο, για να μας δώσει μια ανάπαυλα, ώστε να κάνουμε τις αλλαγές που εφαρμόζουμε, για να γίνει η οικονομία μας μια βιώσιμη οικονομία, οπότε θα μπορέσουμε να πείσουμε τις αγορές ότι θα εξοφλήσουμε το χρέος μας.

Tom Keene:   Ο Erik Nielsen της Goldman Sachs, στο σημείωμά του για το Σαββατοκύριακο από την κατοικία του στο Chiswick της Αγγλίας, κατέστησε απόλυτα σαφές ότι προβλέπει καλά νέα. Και χρησιμοποίησε μια φράση – που συνδέεται νομίζω με τον πρώην Υπουργό Οικονομικών, Paulson – που περιέχει τη λέξη «μπαζούκα». Πιστεύετε ότι όλα αυτά τα χρήματα που θα δώσει η ΕΚΤ, μέσα από τον ευρωπαϊκό μηχανισμό στήριξης, είναι κάτι που το αντιλαμβάνονται οι αγορές;

Γιώργος Α. Παπανδρέου:    Πιστεύω πώς ναι. Πρόκειται, καταρχάς, για ένα συνδυασμό, όπου είπαμε, εντάξει, εμείς θα λάβουμε τα αναγκαία μέτρα για την αναδιάρθρωση της οικονομίας μας, αλλά είπαμε ταυτόχρονα και στην Ευρωπαϊκή Ένωση, πρέπει να μας βοηθήσετε, ώστε να έχουμε τον χρόνο να πάμε στις αγορές. Οι αγορές δεν ανταποκρίνονται, δανειζόμαστε με υψηλά spreads, με υψηλά επιτόκια. Αυτό δεν μπορεί να συνεχιστεί, πρέπει λοιπόν να μας βοηθήσετε.

Και το έκαναν. Η Ευρωπαϊκή  Ένωση ανταποκρίθηκε. Μπορεί να  χρειάστηκε χρόνος, μπορεί η αντίδραση να ήταν αργή, σε σύγκριση με τις αγορές, αλλά ήταν γρήγορη σε σχέση με τα θεσμικά όργανα της Ε.Ε. Είμαστε 27 χώρες, 16 στην ευρωζώνη.

Η ΕΚΤ πήγε στις αγορές και  αγόρασε ομόλογα. Αυτό, πιστεύω,  ήταν κάτι το πολύ αξιόπιστο  και οι αγορές ανταποκρίθηκαν  και ανταποκρίνονται σε αυτό.

Tom Keene:   Ακούγεται ο όρος «λιτότητα» και σημαίνει κάτι διαφορετικό, όπως φαίνεται, για κάθε χώρα, για κάθε πολιτισμό. Μπορείτε να ορίσετε τη σημαίνει η λέξη «λιτότητα» για τον Ελληνικό λαό;

Γιώργος Α. Παπανδρέου:    Έχουμε πράγματι μέτρα λιτότητας, μερικά από τα οποία είναι άδικα, με την έννοια ότι οι άνθρωποι, που δεν είχαν καμία σχέση με την κρίση, καλούνται να πληρώσουν από το μισθό και από τη σύνταξή τους.

Ταυτόχρονα, όμως, το πρόγραμμα που  εφαρμόζουμε οδηγεί στην αλλαγή  όλου του δημόσιου τομέα, που είναι υπερβολικά μεγάλος, υπερβολικά δαπανηρός και, δυστυχώς, με εκτεταμένες πελατειακές σχέσεις και διαφθορά.

Είναι όμως και ένα μαξιλάρι, γιατί η σωστή διαχείριση του δημόσιου τομέα θα μας αποφέρει πάρα πολλά χρήματα ενώ, παράλληλα, θα μπορούμε να είμαστε πιο αξιόπιστοι, πείθοντας τους πολίτες μας να μην φοροδιαφεύγουν, όπως έκαναν στο παρελθόν. Γιατί όταν ο δημόσιος τομέας δεν ήταν αξιόπιστος, οι άνθρωποι ένιωθαν ότι η φοροδιαφυγή ήταν μέρος της όλης κουλτούρας.

Αυτά είναι λοιπόν τα δύο στοιχεία αυτού του προγράμματος, που συνιστούν σημαντικές αλλαγές, όχι μόνο στην ψυχολογία μας, αλλά και στον τρόπο με τον οποίο διοικούμε και κυβερνάμε τη χώρα μας.

Tom Keene:   Έχουμε την τιμή να συνομιλούμε με τον Έλληνα Πρωθυπουργό Γιώργο Παπανδρέου, σε αυτή την ειδική εκπομπή του Bloomberg on the Economy, Κύριε Πρωθυπουργέ, ας μην ξεχνάμε  ότι υπάρχει ένα ιστορικό, το  οποίο δεν γνωρίζουν πολλοί  Αμερικανοί. Θα πούνε, «τα αγγλικά  του είναι τέλεια», γεννήθηκε  στη Μινεσότα, σπούδασε στο Amherst College και στο London School of Economics και στη Στοκχόλμη, αλλά υπάρχει και η κληρονομιά του πατέρα σας και του παππού σας. Ο παππούς σας ήταν τρεις φορές Πρωθυπουργός, ο πατέρας σας άφησε εποχή, με την ενδυνάμωση της Δημοκρατίας στην Ελλάδα. Νιώθετε σήμερα ότι διακυβεύονται  κάποιες από τις προσπάθειες  του πατέρα σας; Η δημοσιονομική  λιτότητα βλάπτει την κληρονομιά  που έχτισε ο πατέρας σας;

Γιώργος Α. Παπανδρέου:    Νομίζω πως ναι, επειδή ο πατέρας μου ήρθε σε μια στιγμή, και ο παππούς μου πολύ νωρίτερα, που χρειάστηκε να διαμορφώσουν το σύστημα κοινωνικής πρόνοιας, το οποίο ήταν ελάχιστα αναπτυγμένο στην Ελλάδα. Και θέλω να πω και πάλι ότι, το σύστημα κοινωνικής πρόνοιας δεν είναι το βασικό πρόβλημα για την έλλειψη ανταγωνιστικότητας, ή για το δημόσιο χρέος της Ελλάδας.  Το βασικό πρόβλημα είναι η κακοδιαχείριση της οικονομίας και η κακοδιαχείριση του συστήματος κοινωνικής πρόνοιας.

Επιφέρουμε λοιπόν βελτιώσεις. Χρειάζεται  σωστή διαχείριση, με περισσότερη  διαφάνεια, λιγότερη γραφειοκρατία, με τα χρήματα να δαπανώνται όπου χρειάζεται, χωρίς σπατάλη. Και αυτό ακριβώς κάνουμε.

Πιστεύω ότι αυτό θα δώσει  νέα ώθηση στην ανάπτυξη της  οικονομίας μας, ένα κέντρισμα  στην προσφορά, αν θέλετε.

Ο πατέρας μου είχε πει, στις  αρχές της δεκαετίας του ’90, «είτε θα νικήσουμε το χρέος, ή θα μας σκοτώσει».

Έτσι, άρχισε να εφαρμόζει το  πρόγραμμα. Κατόπιν, με τον  επόμενο Πρωθυπουργό, από το  κόμμα μας, τον κύριο Σημίτη, ξεκίνησαν μαζί το πρόγραμμα  για την ένταξή μας στο ευρώ. Χρειάστηκε να μειώσουμε το έλλειμμα, τον πληθωρισμό, να περιορίσουμε το χρέος μας, και τα καταφέραμε την εποχή εκείνη. Νομίζω δε, ότι αυτό δείχνει πως, όταν υπάρχει θέληση, μπορούμε να κάνουμε αλλαγές.

Βεβαίως, αυτό συνεπάγεται δραστικές αλλαγές, στις οποίες προχωρούμε σήμερα.

Tom Keene:   9,2% του ΑΕΠ, σύμφωνα με το ΔΝΤ.

Γιώργος Α. Παπανδρέου:    Ακριβώς. Και δεν είναι μόνο το ΑΕΠ. Προχωρούμε και σε διαρθρωτικές αλλαγές. Ανοίγουμε τις αγορές, ανοίγουμε τα κλειστά επαγγέλματα. Καθιστούμε την Ελλάδα περισσότερο φιλική στους επενδυτές. Υλοποιούμε μεγάλες αλλαγές στον αγροτικό τομέα και ανασυγκροτούμε την τουριστική βιομηχανία, ώστε να προσελκύσουμε υψηλότερης ποιότητας τουρισμό και ας ανθεί ο κλάδος.

Και επιτρέψτε  μου, Τομ, στο σημείο αυτό, μέσα από  την εκπομπή σας, να πω ότι η  Ελλάδα είναι μια πολύ ασφαλής χώρα, μια χώρα φιλόξενη και όμορφη, παρά την κρίση.

Tom Keene:   Ο Έλληνας Υπουργός Οικονομικών μου είπε ότι αν επισκεφτώ τα ελληνικά νησιά δεν θα θέλω να φύγω. Όμως αυτό το κλίμα λιτότητας, νομίζω οι πάντες και κυρίως το αμερικανικό κοινό, διερωτώνται πώς το εισπράττει ο Ελληνικός λαός; Ο Πρωθυπουργός Παπανδρέου μεταβαίνει στις Βρυξέλλες και επισκέπτεται διάφορα κράτη, βρίσκεται εδώ, στο γραφείο αυτό, και στον ΟΗΕ. Αλλά κάποια στιγμή θα πρέπει να μιλήσετε στο κόμμα σας, το οποίο προσφάτως αναδείχτηκε σε κόμμα πλειοψηφίας, και θα πρέπει να συνομιλήσετε με τον Ελληνικό λαό. Ποιες ήταν οι μέχρι στιγμής αντιδράσεις; Ποια μερίδα του Ελληνικού λαού δηλώνει ότι οι αποφάσεις σας αυτές είναι οι ορθές;

Γιώργος Α. Παπανδρέου:    Ο κόσμος δεν χάρηκε, φυσικά, με τα μέτρα λιτότητας και το συμμερίζομαι απολύτως. Θα έλεγα μάλιστα ότι αυτό ισχύει πρωτίστως για εκείνους που καλούνται να καταβάλουν το τίμημα, φέροντας ελάχιστη ή και καμία ευθύνη για την κρίση και οι οποίοι ζητούν δικαιοσύνη.

Αντιλαμβάνονται, ωστόσο, ότι ήταν αδήριτη ανάγκη ή, αν θέλετε, πατριωτικό καθήκον. Έπρεπε να σώσουμε τη χώρα και θέλαμε να αποφύγουμε τη χρεωκοπία. Καταλήξαμε σε ένα πρόγραμμα και σε μια συμφωνία με την Ε.Ε. και το ΔΝΤ, με στόχο τη διάσωση της οικονομίας μας. Τώρα, ο λαός συνειδητοποιεί ότι οφείλουμε να αλλάξουμε την οικονομία μας, να αλλάξουμε την Ελλάδα. Και αυτό ακριβώς κάνουμε.

Νομίζω λοιπόν ότι αντιλαμβανόμαστε πλέον πως, ανεξαρτήτως του πόσο άδικη μπορεί να υπήρξε, ήταν απαραίτητη η λύση. Έχουμε μια εξαιρετική ευκαιρία να ανατρέψουμε την κατάσταση και, οι πολίτες που συναντώ στο δρόμο, μου λένε ότι πρέπει να αξιοποιήσουμε την ευκαιρία.

Tom Keene:   Υπάρχουν και κάποιοι που δεν σας αντιπολιτεύονται, αλλά θα έλεγα ότι συναδελφικώς επισημαίνουν ότι υπάρχουν άλλες επιλογές, όχι χρεωκοπίας, αλλά αναδιάρθρωσης. Ο Mitu Gulati συνέγραψε ένα σπουδαίο άρθρο με το Lee Buchheit, που μάλιστα έκανε μια εκπομπή με τον Cleary Gottlieb, ο οποίος διαθέτει τεράστια πείρα σε θέματα αντιμετώπισης δημοσιονομικών προβλημάτων, ενώ ο John Taylor του Πανεπιστημίου Στάνφορντ τάχθηκε στις 14 Ιουνίου, μέσω του δικού του μπλογκ, υπέρ μιας προσεκτικής αναδιάρθρωσης του ελληνικού χρέους, χωρίς χρεωκοπία ή στάση πληρωμών. Εξετάσατε το ενδεχόμενο αυτό, από κοινού με τον  Υπουργό Οικονομικών σας; Αναφέρομαι στην εργασία των Gulati και Buchheit και στην πρόταση μιας αναδιάρθρωσης άνευ χρεοκοπίας.

Γιώργος Α. Παπανδρέου:    Έχουμε διαβάσει πολλές σχετικές αναλύσεις, καθώς υπήρξαν πολλοί που είτε πρότειναν κάτι τέτοιο, είτε το υποστήριξαν, ή το ανέφεραν απλώς.

Όπως έχω πει, το βασικό έλλειμμα της Ελλάδας είναι έλλειμμα αξιοπιστίας. Θέλουμε λοιπόν να είμαστε αξιόπιστοι. Όταν λέμε επομένως ότι δεν πρόκειται να δηλώσουμε αδυναμία πληρωμών και χρεοκοπία, προτιθέμεθα να τηρήσουμε τις δεσμεύσεις που έχουμε αναλάβει ενυπόγραφα απέναντι στους πιστωτές μας. Για το σκοπό αυτό, φτιάξαμε και το πρόγραμμα μέτρων και θα το τηρήσουμε. Θα είναι δύσκολο, αλλά θα το τηρήσουμε.

Φέρουμε επίσης ευθύνη έναντι της ευρωζώνης και  της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Για το λόγο αυτό, και η Ε.Ε. δηλώνει απερίφραστα ότι δεν πρόκειται να χρεοκοπήσει η Ελλάδα. Το δηλώνει για τον απλούστατο λόγο ότι, αν εμείς οδηγηθούμε σε κάτι τέτοιο, τότε και άλλες χώρες, με αντίστοιχο δημόσιο χρέος, θα εξωθηθούν προς την κατεύθυνση αυτή.

Τα προβλήματα θα ήταν τεράστια για την Ευρώπη. Θα δημιουργούταν μείζον ζήτημα για τις ευρωπαϊκές τράπεζες, όπως και προβλήματα σε ελληνικές τράπεζες και σε εκείνες των λοιπών χωρών.

Δηλώσαμε  στους πιστωτές μας, λοιπόν, ότι αποτελούμε έναν αξιόπιστο εταίρο.

Tom Keene:   Αν μόλις τώρα ανοίξατε τους δέκτες σας, κυρίες και κύριοι, μαζί μας σήμερα έχουμε τον Έλληνα Πρωθυπουργό, Γιώργο Παπανδρέου. Λίγο αργότερα θα βρίσκεται μαζί μας ο Marco Annuziata. Η εκπομπή θα αναμεταδοθεί χωρίς διακοπή για διαφημίσεις στις 6 μ.μ., ενώ η συνολική διάρκεια του προγράμματος θα είναι δίωρη. Επίσης, αγαπητοί ακροατές, μπορείτε στη μηχανή αναζήτησης  Google να βρείτε περισσότερα στοιχεία και τα σχόλια του John B. Taylor του Πανεπιστημίου Στάνφορντ, περί αναδιάρθρωσης του χρέους, όπως δημοσιεύονται στο νέο του μπλογκ «Economics One». Επίσης, κ. Πρωθυπουργέ, εμπνέει αισιοδοξία η ποιότητα και  σύνθεση των ελληνικών ομολόγων, καθώς το μεγαλύτερο τμήμα του  χρέους σας είναι σε ομόλογα, την  πλειονότητα των οποίων κατέχουν θεσμικοί, ενώ η συντριπτική πλειοψηφία των ομολόγων έχει εκδοθεί σε ευρώ. Άρα, διαθέτετε μια κάποια ευελιξία και επομένως περιθώριο για μια επιτυχή έκβαση της προσπάθειας αναδιάρθρωσης, αν καταστεί αναγκαία. Εσείς ποιο μήνυμα αναμένετε, για να αποφασίσετε  αν και εφόσον θα προχωρήσετε από  την απλή καθημερινή ρητορεία στην εφαρμογή; Παρακολουθείτε τα spreads;

Γιώργος Α. Παπανδρέου:    Υλοποιούμε το πρόγραμμά μας, αφού όπως προείπα έχουμε ήδη τα πρώτα στοιχεία, που δείχνουν ότι προχωράμε καλά. Και τονίζω ότι πρόκειται για τα αρχικά στοιχεία, γιατί δεν θα ήθελα να δημιουργήσω υπερβολικό αίσθημα αισιοδοξίας, αλλά τα μέχρι στιγμής στοιχεία αποδεικνύουν πόσο αποφασισμένοι είμαστε. Περιορίσαμε το έλλειμμά μας κατά 40%, σε σχέση με το δεύτερο εξάμηνο του 2009. Πρόκειται για τεράστια μείωση. Βρισκόμαστε στο σωστό δρόμο. Προχωρήσαμε σε μεγάλες αλλαγές. Έγιναν μεγάλες αλλαγές στο συνταξιοδοτικό σύστημα, στα εργασιακά κ.ά.

Συν τω χρόνω, θεωρώ ότι θα έχουμε και την  απόκριση των αγορών και θα φανεί  ότι μπορούμε να αποφύγουμε το δίλημμα  «αναδιάρθρωση χρέους ή χρεοκοπία».

Μάλιστα, υπήρξαν  και αναλυτές, συμπεριλαμβανομένων και κάποιων που συναίνεσαν στην υποβάθμιση της πιστοληπτικής μας ικανότητας, όπως η Moody’s και άλλοι, οι οποίοι πάντως ισχυρίστηκαν, και ας ακούστηκε οξύμωρο, ότι η Ελλάδα θα τα καταφέρει.

Αυτό ακριβώς  είμαστε αποφασισμένοι να κάνουμε: θα αποδείξουμε ότι μπορούμε να τα καταφέρουμε, χωρίς αναδιάρθρωση του χρέους.

Να προσθέσω, επίσης, ότι αυτή δεν είναι μόνο δική μας δέσμευση. Δεν αποτελεί αποκλειστικά ελληνική δέσμευση, αλλά δέσμευση του συνόλου των Ευρωπαίων  εταίρων μας, όπως επίσης και των ευρωπαϊκών οργάνων, όπως η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα.

Tom Keene:   Υπάρχουν διάφορα όργανα και θεσμοί της Ε.Ε., αλλά επιτρέψτε μου να αναφερθώ σε ένα συναφές ζήτημα. Εξ όσων γνωρίζω, όταν μας απασχολούν ζητήματα δημοσιονομικής υφής, η ποιότητα των εισπρακτικών μηχανισμών αποδεικνύεται μεγίστης σημασίας για οποιοδήποτε κράτος, αφού λειτουργεί ως μείζων παράγων σταθερότητας. Ποιες δράσεις  αναλάβατε μαζί με τον αρμόδιο  Υπουργό Οικονομίας για τη βελτίωση του φοροεισπρακτικού μηχανισμού της  Ελλάδας;

Γιώργος Α. Παπανδρέου:    Αυτός είναι και ο λόγος, για τον οποίο νωρίτερα ανέφερα ότι η κρίση μπορεί να αποτελέσει ευκαιρία, δεδομένου ότι ίσως διαθέτουμε τη μεγαλύτερη άτυπη, όπως την αποκαλούμε, οικονομία εντός της Ε.Ε. Παρατηρούνταν αυξημένα φαινόμενα φοροδιαφυγής και αδήλωτης εργασίας, δυστυχώς, ακόμη και διαφθοράς σε κάποιους τομείς.

Οι στατιστικές έδειξαν ότι αν καταφέρναμε να εξαλείψουμε έστω μερίδα αυτών των φαινομένων, τα στατιστικά στοιχεία θα βελτιώνονταν άρδην, αλλάζοντας έτσι ακόμη και την προοπτική για το χρέος και το έλλειμμα. Ήδη, βλέπουμε κάποιες θετικές και σημαντικές ενδείξεις.

Η μετατροπή  της κρίσης σε ευκαιρία, παραδείγματος  χάριν, σημαίνει ότι το ΔΝΤ προστρέχει σε βοήθεια, όχι μόνο όσον αφορά τα μέτρα δημοσιονομικής λιτότητας, αλλά και παρέχοντάς μας την απαιτούμενη τεχνογνωσία, ώστε να αντιμετωπιστεί το πρόβλημα της φοροδιαφυγής.

Λέμε λοιπόν: αφήστε μας να αξιοποιήσουμε τις  βέλτιστες πρακτικές από όλη  την υφήλιο και να χρησιμοποιήσουμε το πακέτο ΔΝΤ-Ε.Ε., λόγω της τεχνικής εμπειρογνωμοσύνης που προσφέρει. Εμείς διαθέτουμε την πολιτική βούληση. Ο δημόσιος τομέας μας δεν διαθέτει την απαιτούμενη τεχνογνωσία. Ας προχωρήσουμε, κάνοντας τις αναγκαίες αλλαγές κατά την εφαρμογή.

Ήδη, τα αποτελέσματα, σε σύγκριση με πέρυσι, βελτιώθηκαν  αναφορικά με τους εισπραχθέντες φόρους.

Tom Keene:   Πόσο βελτιώθηκαν; Γνωρίζετε ακριβώς;

Γιώργος Α. Παπανδρέου:    Κατά 9%.

Tom Keene:   Βελτιώθηκαν κατά 9%;

Γιώργος Α. Παπανδρέου:    Βελτιώθηκαν κατά 9,5%, σε σχέση με πέρυσι. Επιδίωξή μας είναι να φτάσουμε μέχρι και στο 11%. Έχουμε επίσης προχωρήσει σε περιστολή δαπανών και έτσι, ως προς το έλλειμμα, βρισκόμαστε εντός του στόχου. Μάλιστα, αυτό συνέβη πριν ακόμα ισχύσει ο νέο αυξημένος συντελεστής ΦΠΑ, συνεπεία του οποίου αναμένουμε ακόμη μεγαλύτερη βελτίωση…

Επίσης, παρατηρείται ένα ιδιάζον, αλλά πολύ θετικό κίνημα, «το κίνημα των αποδείξεων». Οι πολίτες στο παρελθόν δεν ζητούσαν, ούτε συγκέντρωναν αποδείξεις από αγορές σε σουπερμάρκετ, ή άλλα καταστήματα. Και αυτό, γιατί μπορούσαν να διαπραγματευτούν την τιμή και να μην καταβάλουν τον ΦΠΑ, εφόσον δεν απαιτούσαν έκδοση απόδειξης. Έτσι, δεν εισπράττονταν ο ΦΠΑ και χανόταν μέρος των κρατικών εσόδων.

Τώρα όμως υπάρχει ένα κίνημα, καθώς ο  κόσμος ζητάει απόδειξη και αυτό μας  έχει βοηθήσει στην αύξηση των εσόδων.  Νοείται σχεδόν ως καθήκον προς την πατρίδα. Και λέμε: θα αλλάξουμε την κατάσταση, θα περιορίσουμε τη φοροδιαφυγή.

Tom Keene:   Υπήρξαν διαμαρτυρίες, δεν θα τις αποκαλούσα εξεγέρσεις, γιατί θεωρώ ότι είναι βαριά κουβέντα, και είχαμε θύματα προ ολίγων μηνών. Ένας Πρωθυπουργός μερικές φορές μπορεί να είναι αποκομμένος ή απών, καθώς μεταβαίνει από χώρα σε χώρα. Αν το καλοσκεφτείτε, όμως, και έχω υπ’ όψιν τον συνάδερφο  Ken Pruitt, ο οποίος εμμένει στη σημασία των περιουσιακών στοιχείων των γιατρών με τις πισίνες και τα συναφή, αν και θα έχετε και εσείς υπ’ όψιν τα όσα κατά καιρούς γράφονται στον Τύπο και τα οποία είναι ενίοτε διασκεδαστικά, μήπως το ΔΝΤ θα πάει από πισίνα σε πισίνα για έλεγχο; Ποιος θα είναι ο μηχανισμός που θα τεθεί σε εφαρμογή, ώστε να εντοπισθεί η ελίτ που εμπλέκεται σε διαφθορά; Και σκοπεύει αυτή η ελίτ να συνδράμει την Κυβέρνηση Παπανδρέου;

Γιώργος Α. Παπανδρέου:    Ξέρετε, καταρχήν, όλοι μας χρωστάμε χάρη στο Google, διότι χαρτογραφούνται όλες οι πισίνες. μέσω αυτού!

Tom Keene:   Και έτσι ο Eric Schmidt σώζει την Ελληνική Κυβέρνηση.

Γιώργος Α. Παπανδρέου:    Και έτσι, αν και ενδέχεται να υπάρχουν και κλειστές πισίνες εντός κατοικιών, μπορούμε κατ’ ουσίαν να αντιμετωπίσουμε οριστικά το ζήτημα.
Επίσης, η  φοροδιαφυγή δυσχεραίνει την  επιβολή του φόρου ακίνητης περιουσίας, άρα και αυτό το ζήτημα θα πρέπει να αντιμετωπισθεί.

Υπάρχει και  ένας τύπος αναδιανεμητικού φόρου  που εξετάζουμε, διότι τίθεται  ζήτημα κοινωνικής δικαιοσύνης, αφού οι φορολογούμενοι που φοροδιαφεύγουν δεν είναι κατά κανόνα οι μισθωτοί και οι δημόσιοι υπάλληλοι, αλλά εκείνοι  που διαθέτουν περισσότερα χρήματα και είναι επομένως σε θέση να φοροδιαφύγουν.

Εκείνοι θα έπρεπε να καλούνται να επωμισθούν μεγάλο μέρος του βάρους. Πιστεύω  όμως ότι αντιλαμβάνονται πως  αποτελεί και καθήκον τους προς την  πατρίδα, ενώ γνωρίζω ότι το ζήτημα της φορολογίας είναι αμφιλεγόμενο και εδώ, στις ΗΠΑ. Γνωρίζουμε ό,τι απαιτείται για να κινηθεί η οικονομία, να γίνει πιο αποτελεσματική και να διασφαλιστεί η ποιότητα των υπηρεσιών, είτε μιλάμε για παιδεία, είτε για υγεία, αλλά και για επενδύσεις, σε τομείς όπως η πράσινη ανάπτυξη.

Η Ελλάδα διαθέτει τεράστιο δυναμικό για πράσινη ανάπτυξη, όπως αιολική ενέργεια, γεωθερμική, ηλιακή, αλλά και περιθώριο πράσινου «οικοτουρισμού», ποιοτικού τουρισμού  και προώθησης της μεσογειακής  διατροφής, που θα μπορούσε να αποτελέσει εξαγώγιμο προϊόν και εμπορικό σήμα.

Tom Keene:   Μήπως μου προτείνετε να χάσω κιλά;

Γιώργος Α. Παπανδρέου:    Μπορώ να σας φανταστώ να υιοθετείτε τη μεσογειακή διατροφή, η οποία σαφώς θα σας κάνει καλό, αν το θέλετε.

Tom Keene:   Μας μένουν μόνο τέσσερα λεπτά ακόμη, κ. Πρωθυπουργέ. Ας επανέλθουμε λοιπόν στην πραγματικότητα της αγοράς και του ευρώ. Προφανώς, χρειάζεστε μια πολύ ισχυρή Ευρώπη. Είναι απίστευτα σημαντική η ύπαρξη μιας εύρωστης Βόρειας Ευρώπης, να συνδράμει και στο πεδίο του τουρισμού. Τούτων λεχθέντων, ποιο είναι το μήνυμά σας προς τις Βρυξέλλες, αναφορικά με την ύπαρξη συντονισμού εντός της Ευρώπης; Ο John Lipsky του ΔΝΤ δεν παύει να μιλά για την αναγκαιότητα συντονισμού, δημοσιονομικού συντονισμού. Πέραν των πολιτικών ευθυνών, με βάση τις γνώσεις σας και τη μελέτη της οικονομικής επιστήμης στη διάρκεια των ετών, πώς μπορούμε να ενισχύσουμε το συντονισμό; Πώς μπορούμε να μεταβούμε από το επίπεδο της θεωρίας και της απλής ρητορείας, στην ουσιαστική υλοποίηση και στην πράξη;

Γιώργος Α. Παπανδρέου:    Θεωρώ ότι αυτό που επισημαίνετε και το οποίο τονίζει ο Lipsky είναι θεμελιώδες, δηλαδή χρειαζόμαστε περισσότερο συντονισμό. Χρειαζόμαστε περισσότερη Ευρώπη, κάτι που φάνηκε έντονα στη διάρκεια της κρίσης, όταν η Ευρώπη, όπως προανέφερα, άργησε να αντιδράσει, αν και για τα δεδομένα των θεσμών και των οργάνων της, η ταχύτητα απόκρισής της στην αποκαλούμενη «ελληνική κρίση» υπήρξε άμεση.

Τώρα, διαθέτουμε όντως καλύτερο συντονισμό, χάρη στην ύπαρξη ενός μηχανισμού, του μηχανισμού στήριξης, ο οποίος μάλιστα δεν  καλύπτει μόνο την Ελλάδα, αλλά και άλλες χώρες, εφόσον χρειαστεί. Αν θέλετε, είναι και μια αξιόλογη «απειλή». Επίσης, έχουμε την ΕΚΤ, που συντονίζεται με τις αγορές ομολόγων.

Ταυτόχρονα, αποφασίσαμε να ενισχύσουμε περαιτέρω  και το μεταξύ μας οικονομικό συντονισμό και διακυβέρνηση. Πρόκειται για μια απόφαση, η οποία ελήφθη προ ολίγων ημερών στις Βρυξέλλες, ενώ αποφασίσαμε να πραγματοποιήσουμε μια άσκηση από κοινού, ένα «stress test», ώστε να δούμε πώς θα αντεπεξέλθουν σε αυτή τη δοκιμασία κόπωσης οι τράπεζές μας, μεγάλες και μικρές, προκειμένου να εμφυσήσουμε ένα αίσθημα εμπιστοσύνης…

Tom Keene:   Η άσκηση αυτή θα διεξαχθεί και στην Ελλάδα;

Γιώργος Α. Παπανδρέου:    Βεβαίως. Ούτως ή άλλως, τέτοιες ασκήσεις πραγματοποιούνται συστηματικά κατά διαστήματα, αλλά τα αποτελέσματα της συγκεκριμένης άσκησης θα έχουν δημοσιοποιηθεί και για τα 27 κράτη-μέλη της Ε.Ε. μέχρι τα τέλη Ιουλίου.

Tom Keene:   Αναμένετε ομοιογένεια αποτελεσμάτων; Γιατί οι απόψεις δυίστανται επ’ αυτού. Βρέθηκα εκτός Λονδίνου, καθώς με τον Simon Clark ετοιμάζαμε μια σειρά ρεπορτάζ, με ταξίδια και σχόλια από Ισπανία, Γερμανία, Λονδίνο, από τον Υπουργό Οικονομίας Osborne. Και ενώ βρισκόμαστε σε πτήση για Αυστρία, διαβάσαμε στον Τύπο τους πηχυαίους τίτλους, που αναφέρονταν στην άσκηση. Τι μπορεί να κάνει η Ελλάδα, για να προετοιμάσει το έδαφος γι’ αυτή τη συλλογική άσκηση, όταν τα ελληνικά χρηματοπιστωτικά ιδρύματα είναι αντιμέτωπα με την πρόκληση του ελληνικού χρέους;

Γιώργος Α. Παπανδρέου:    Πρώτον, οι ελληνικές τράπεζες δεν εκτέθηκαν κατ’ οποιονδήποτε τρόπο στην κρίση του 2008 ή, για να το διατυπώσω διαφορετικά, ήταν σε τόσο καλή κατάσταση που, παρότι εκτέθηκαν στην παγκόσμια κρίση, αντεπεξήλθαν καλώς.
Επίσης, οι ελληνικές τράπεζες έχουν επενδύσει  στην ευρύτερη περιοχή και κατέχουν πολύ μεγάλο μερίδιο της βαλκανικής και της τουρκικής  αγοράς, όπως και κάποιων χωρών του Καυκάσου. Επομένως, ο τραπεζικός μας τομέας είναι πολύ ισχυρός.

Ωστόσο, επειδή έχουν αναλάβει μέρος του χρέους της Ελλάδας, μέσω των ελληνικών  ομολόγων, αντιμετώπισαν και προβλήματα, γεγονός που γνωρίζουμε. Το πακέτο Ε.Ε.-ΔΝΤ περιλαμβάνει ποσό ύψους 10 δις ευρώ, σε περίπτωση που χρειαστεί ανακεφαλαιοποίηση ή ό,τι άλλο. Πιστεύω όμως ότι βαδίζουμε με τέτοιο τρόπο, που κάτι τέτοιο δεν θα καταστεί αναγκαίο. Όσον αφορά την άσκηση του τεστ αντοχής, θα υπάρξει αυξημένη διαφάνεια και είναι εξάλλου προς το συμφέρον μας ακόμη και η επένδυση σε ελληνικά τραπεζικά ιδρύματα.

Tom Keene:   Μας απομένουν μόνο τριάντα δευτερόλεπτα κ. Πρωθυπουργέ, οπότε να σας ρωτήσω: αν φιλοξενήσετε το Μουντιάλ στην Αθήνα, θα έχετε και εσείς βουβουζέλες;

Γιώργος Α. Παπανδρέου:    Όχι, μάλλον θα έχουμε την ελληνική λύρα.

Tom Keene:   Θα είναι λίγο πιο μελωδική.

Γιώργος Α. Παπανδρέου:    Είναι πιο μελωδική. Όμως, είτε φιλοξενήσουμε το Μουντιάλ, είτε όχι, εύχομαι καλή επιτυχία στην εθνική ομάδα ποδοσφαίρου. Και σε εσάς, καλώς να ορίσετε στην Ελλάδα, η οποία είναι μια πανέμορφη, φιλόξενη και ασφαλής χώρα.

Διαβάστε επίσης