- Γιώργος Α. Παπανδρέου - http://papandreou.gr -

Σημεία εισήγησης του Πρωθυπουργού, Γιώργου Α. Παπανδρέου, στη συνεδρίαση του Υπουργικού Συμβουλίου

Πριν αναφερθώ στις δύο εξαιρετικά σημαντικές νομοθετικές πρωτοβουλίες που είναι στην Ημερήσια Διάταξη του σημερινού Υπουργικού Συμβουλίου, θέλω να κάνω μια εισαγωγική παρέμβαση για τις εξελίξεις στο πρόβλημα του χρέους της χώρας, που είναι πια, σαφώς μια κρίση χρέους της Ευρωζώνης.

Χθες, συνεδρίασε το Eurogroup.

Με καθυστέρηση μεγάλη, γίνεται όλο και ευρύτερα κατανοητή η θέση που εξαρχής υποστηρίξαμε σε σχέση με την κρίση χρέους που έπληξε τη χώρα μας πρώτη.

Και βέβαια, έχουμε πρώτοι εμείς ευθύνη, εξαιτίας δικών μας σφαλμάτων στο παρελθόν.

Αδυναμιών, που καθοριστικά αλλάζουμε.

Όπως γνωρίζετε, έχω αποστείλει και σχετική επιστολή προς τον Πρόεδρο του Eurogroup, κ. Γιούνκερ, που χθες δόθηκε στη δημοσιότητα.

Εξαρχής, υποστηρίξαμε ότι η κρίση που έπληξε την Ελλάδα οφείλεται μεν σε σοβαρά δικά μας σφάλματα και χρόνιες αδυναμίες, αλλά ήταν και είναι παράλληλα μια κρίση που αφορά το ίδιο το ευρώ.

Διαφορετικοί όροι δανεισμού σε μια ζώνη κοινού νομίσματος, έλλειψη συστηματικών ελέγχων, διαφορετικό επίπεδο ανταγωνιστικότητας αλλά και υποδομών. Και αυτά μαζί σε μια παγκόσμια οικονομία και αγορές που μας αντιμετωπίζουν με φόβο ή και κερδοσκοπικές διαθέσεις.
Με οίκους αξιολόγησης που ξεπερνούν τις δικαιοδοσίες και την ισχύ των εθνικών μας κοινοβουλίων.

Εξαιτίας της προηγούμενης αναξιοπιστίας της χώρας μας, πολλοί θεωρούσαν στην αρχή πως αυτή η επιχειρηματολογία μας ήταν ένα είδος άλλοθι, μια υπεκφυγή, για να αποφύγουμε τις δικές μας ευθύνες.

Όλοι αντιλαμβάνονται πια ότι δεν είναι έτσι.

Και αυτό γιατί έχουν πια πεισθεί για την πολιτική μας βούληση να αλλάξουμε την χώρα προς το καλύτερο.

Όμως, αυτή η επιφύλαξη απέναντι σε μια Ελλάδα που αποδείχτηκε με την προηγούμενη κυβέρνηση αναξιόπιστη, κόστισε και σε εμάς και στην Ευρώπη.

Η Ευρώπη συνειδητοποιεί όλο και περισσότερο -με καθυστέρηση δυστυχώς- πως το πρόβλημα είναι ευρύτερο.

Με αιχμή την Ελλάδα, και άλλες χώρες πια, η κρίση αυτή συνιστά μια γενικότερη αμφισβήτηση του ευρώ από τις αγορές, σε συνδυασμό βέβαια με κάθε λογής κερδοσκοπικά παιχνίδια, στα οποία επιδίδονται αδιαφανή χρηματοοικονομικά σχήματα που αφέθηκαν ανεξέλεγκτα και εκτός ρύθμισης στο πλαίσιο της άναρχης παγκοσμιοποίησης του χρηματοπιστωτικού συστήματος.

Εξαρχής, είπαμε ότι χρειάζεται συνολική και ευρωπαϊκή λύση.

Πρώτο θέμα θέσαμε το ζήτημα της διαχείρισης του χρέους.

Της εξασφάλισης της απαραίτητης ρευστότητας, εφόσον οι αγορές δεν ανταποκρινόντουσαν αλλά επίσης και την βιωσιμότητα στην διαχείριση του χρέους, και του δικού μας και άλλων ευρωπαϊκών χωρών.

Ως απάντηση προτείναμε λύσεις, όπως αυτή των ευρωομολόγων.

Δώσαμε και δίνουμε μάχη για αυτά.

Δεύτερον, μιλήσαμε για την ανάγκη διαφάνειας και εξυγίανσης αλλά και συμμετοχής του τραπεζικού, του χρηματοπιστωτικού συστήματος στην επίλυση της κρίσης.

Από την διαφάνεια και τον έλεγχο των παραγώγων, την αντιμετώπιση των φορολογικών παραδείσων που κλέβουν εθνικούς ζωτικούς πόρους, την εξυγίανση των ευρωπαϊκών τραπεζών, ώστε να μην φοβούνται να επενδύσουν στην πραγματική οικονομία – ενώ σήμερα κοιτάνε την λογιστική τους επάρκεια.

Και τρίτον, είπαμε ότι, σε επίπεδο κρατών-μελών – όπου χρειάζεται μια σωστή, υπεύθυνη διαχείριση των δημοσιονομικών μας, για να σπάσουμε τον φαύλο κύκλο των ελλειμμάτων – χρειάζεται παράλληλα και ένα ευρύτατο ευρωπαϊκό πρόγραμμα ανάπτυξης.

Ένα πρόγραμμα ανάπτυξης που θα βοηθούσε πολλαπλώς να πάμε σε μια πιο ανταγωνιστική Ευρώπη, της πράσινης ανάπτυξης, της καθαρής ενέργειας, βασισμένη στην ποιότητα, στην καινοτομία, στην παιδεία, στις νέες πράσινες τεχνολογίες, με σημαντικές επενδύσεις σε αυτά και σε δίκτυα ενεργειακά, πληροφορικής, ευρυζωνικά.

Μια μεγάλη ανασυγκρότηση της ευρωπαϊκής οικονομίας που θα την χρηματοδοτούσαν εργαλεία, όπως τα ευρωομόλογα ή ακόμα και ο φόρος Τόμπιν, ο φόρος επί των χρηματοπιστωτικών συναλλαγών.

Εδώ και ένα χρόνο μιλήσαμε για την ανάγκη, η απαραίτητη δημοσιονομική εξυγίανση να συνοδευτεί με γενναίες ευρωπαϊκές αναπτυξιακές πρωτοβουλίες, που θα έφερναν και πάλι ανάπτυξη και δουλειές στην Ευρώπη, με αιχμή την πράσινη ανάπτυξη και τις καθαρές τεχνολογίες.

Εξαρχής, προτείναμε και δώσαμε και επιτυχείς μάχες για αυτό -ειδικά στο Ευρωκοινοβούλιο- για την καθιέρωση φόρου επί των χρηματοπιστωτικών συναλλαγών.

Ενός φόρου που θα μπορούσε να αποδώσει στην ΕΕ πολλά περισσότερα έσοδα για την αντιμετώπιση της κρίσης χρέους αλλά και κεφάλαια για την ανάπτυξη σε σχέση με την υπό εξέλιξη ατελή προσπάθεια εμπλοκής των τραπεζών στην αντιμετώπισης της κρίσης χρέους.

Σε μια Ευρώπη με καθολική κυριαρχία των συντηρητικών δυνάμεων, οι θέσεις μας αυτές δυστυχώς, δεν ακούστηκαν εγκαίρως.

Με αποτέλεσμα οι αποφάσεις που έχει λάβει η ΕΕ να είναι μεν ιστορικές, και η σκληρή δική μας διαπραγμάτευση καθοριστική, σε σχέση με το τι ίσχυε μέχρι τώρα, αλλά να είναι ταυτόχρονα πάντα ανεπαρκείς και καθυστερημένες σε σχέση με τις όλο και πιο απρόβλεπτες και φοβικές αντιδράσεις των αγορών, όπως και των συστημικών προβλημάτων που αντιμετωπίζει η ευρωζώνη.

Ενώ η Ευρώπη έχει όλες τις δυνατότητες να λύσει και αποτελεσματικά και δίκαια και αναπτυξιακά το πρόβλημα.

Η μάχη που δίνουμε είναι συνεχής, με όπλο την αξιοπιστία μας αλλά και τη σταθερότητα των θέσεων που υποστηρίζουμε όλο αυτό το διάστημα.
Είναι θετικό το γεγονός ότι αυτές οι θέσεις βρίσκουν όλο και περισσότερους υποστηρικτές, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι δεν συνεχίζουν να καραδοκούν οι κερδοσκόποι ή ότι έχουν εξαλειφθεί οι κίνδυνοι για τη χώρα μας.

Όπως βλέπουμε όλοι, η κατάσταση διεθνώς είναι εξαιρετικά ασταθής και ρευστή.

Είναι ιστορικής σημασίας οι αποφάσεις που πρέπει να πάρει η Ευρώπη.

Σε αυτή την μάχη απαιτείται εκ μέρους μας συνεχής εγρήγορση και συνέπεια στην τήρηση των δεσμεύσεών μας.

Διότι σε αντίθεση με αυτό που ορισμένοι ισχυρίζονται, είναι ακριβώς η συνέπειά μας που μας δίνει το διαβατήριο για να διαπραγματευόμαστε και να ακούγονται πια όλο και περισσότερο οι απόψεις μας.

Σε διαφορετική περίπτωση, αν συνεχίζαμε την αναξιοπιστία του παρελθόντος, θα μας είχαν όλοι εγκαταλείψει προ πολλού.

Και θα έλεγαν πολύ εύκολα ότι, η Ελλάδα είναι το πρόβλημα. Και θα μας φόρτωναν αδίκως ακόμα περισσότερα βάρη – ως άλλοθι – για τα βαθύτερα προβλήματα της ευρωζώνης.

Θα συνεχίσουμε, λοιπόν, και θα συνεχίσω προσωπικά, τον αγώνα αυτόν με συνεχείς πρωτοβουλίες, έτσι ώστε να δοθεί μια οριστική και βιώσιμη λύση στο πρόβλημα του χρέους της χώρας, προς το συμφέρον της Ελλάδας, προς το συμφέρον της Ευρώπης.

Και έρχομαι στα θέματα της σημερινής μας συνεδρίασης, με δυο πολύ σημαντικές νομοθετικές πρωτοβουλίες, όπως είπα και στην αρχή.
Για το νομοσχέδιο για τη ριζική αλλαγή στην τριτοβάθμια εκπαίδευση έχουμε ήδη μιλήσει πολλές φορές.

Θα επαναλάβω απλώς σήμερα ότι είναι μια μεταρρύθμιση ιστορικών διαστάσεων, που αλλάζει ριζικά το τοπίο της ανώτατης εκπαίδευσης όπως το γνωρίζαμε μέχρι σήμερα.

Είναι βαθιά προοδευτική και δημοκρατική αλλαγή, με την οποία το εκπαιδευτικό μας σύστημα κάνει άλματα δεκαετιών, υιοθετώντας ρυθμίσεις που ακριβώς θα έπρεπε να είχαν γίνει πριν πολλές δεκαετίες.

Όπως κάθε μεγάλη αλλαγή, ξεβολεύει όλους αυτούς που είχαν συνηθίσει στα πράγματα ως είχαν μέχρι σήμερα, και για το λόγο αυτό οι αντιδράσεις είναι αναπόφευκτες.

Σε κάθε περίπτωση, η χώρα μας πρέπει να πάει μπροστά, το εκπαιδευτικό μας σύστημα πρέπει να πάει μπροστά, κάνοντας τα άλματα που όλοι ξέρουν πολύ καλά ότι πρέπει να κάνει, αξιοποιώντας τις καλύτερες διεθνείς πρακτικές και απελευθερώνοντας τις τεράστιες δυνάμεις της.

Και καλώ όλους τους συντελεστές της εκπαιδευτικής κοινότητας, όλες τις φωτεινές και με εθνική και διεθνή αναγνώριση δυνάμεις των Πανεπιστημίων και ΤΕΙ της χώρας, να στηρίξουν αυτές τις αλλαγές που ξέρουν ότι είναι αναγκαίες –πάντα μέσα από το διάλογο που γίνεται και συνεχίζεται- και όχι να ταυτίζονται με τις δυνάμεις της αδράνειας, της συντήρησης και της στασιμότητας.

Η άλλη σημαντική νομοθετική πρωτοβουλία επί της αρχής, αφορά την «Εκδίκαση Πράξεων Διαφθοράς Πολιτικών και Κρατικών Αξιωματούχων».
Αν κάτι ενοχλεί τους Έλληνες πολίτες αλλά και εμάς πρώτους ως προοδευτική δύναμη, είναι πάνω από όλα η συνεχής αίσθηση ατιμωρησίας που έχει κυριαρχήσει στην Ελληνική κοινωνία.

Αυτό δεν μπορεί να συνεχιστεί.

Αυτή η κυβέρνηση, η εκτελεστική εξουσία δηλαδή, κάνει ό,τι περνά από το χέρι της σε όλα τα επίπεδα, για να συμβάλει στην διαφάνεια, στην καταπολέμηση της διαφθοράς, στην απονομή της δικαιοσύνης, παρά τα σοβαρά προβλήματα και τις δυσλειτουργίες της κρατικής μηχανής που δεν επιτρέπουν να έχουμε πάντα τα βέλτιστα επιθυμητά αποτελέσματα.

Έχουμε όμως τα πρώτα αποτελέσματα.

Δεν διστάσαμε επίσης, να λάβουμε νομοθετικές πρωτοβουλίες για την ίδια τη δικαιοσύνη, για την επιτάχυνση και την καλύτερη απονομή της, αλλά και για τη θωράκιση της ανεξαρτησίας της.

Η δικαιοσύνη πρέπει με τη σειρά της να κάνει το καθήκον της.

Το έχω επισημάνει κατ’ επανάληψη.

Αυτό επισήμανα και πέρυσι σε τούτη την αίθουσα, όταν για πρώτη φορά καλέσαμε την ηγεσία των ανωτάτων δικαστηρίων της χώρας σε συνεδρίαση του Υπουργικού Συμβουλίου.

Τα μέχρι τώρα αποτελέσματα υπολείπονται των προσδοκιών μας, αλλά και των προσδοκιών και της απαίτησης της Ελληνικής κοινωνίας.

Σήμερα, ήρθε η ώρα να παρέμβουμε ξανά νομοθετικά, για να εξασφαλίσουμε δια της νομοθετικής οδού πια, ότι οι πιο σοβαρές υποθέσεις, αυτές που αφορούν πράξεις διαφθοράς πολιτικών και κρατικών αξιωματούχων, αλλά και όλα τα αδικήματα τα οποία στρέφονται κατά ιδιαιτέρως μεγάλου αριθμού πολιτών ή είναι εξαιρετικού δημοσίου ενδιαφέροντος, θα εκδικάζονται σε εύλογο χρονικό διάστημα.

Αυτή τη μάχη θα τη συνεχίσουμε με κάθε τρόπο