Ο Γιώργος Α. Παπανδρέου (16 Ιουνίου 1952) είναι Πρόεδρος της Σοσιαλιστικής Διεθνούς, πολιτικός, βουλευτής και πρώην πρόεδρος του ΠΑ.ΣΟ.Κ. (8 Φεβρουαρίου 2004 – 18 Μαρτίου 2012), ενώ διετέλεσε και 11ος πρωθυπουργός της Γ’ Ελληνικής Δημοκρατίας (6 Οκτωβρίου 2009 – 11 Νοεμβρίου 2011), μετά τη νίκη του κόμματος στις εκλογές της 4ης Οκτωβρίου 2009.

Γιώργος Α. Παπανδρέου

Ομιλία στη συζήτηση του νομοσχέδιου του υπουργείου Παιδείας | 10.06.2020

Απότοκα Καραντίνας – Νέα πραγματικότητα: οπισθοδρόμηση ή αλλαγή | 04.06.2020

Mε αφορμή την Ελληνική Προεδρία του Συμβουλίου της Ευρώπης | 30.05.2020

Το μέλλον της εργασίας – Πρωτομαγιά 2020 | 01.05.2020

Για την ορκωμοσία της Κατερίνας Σακελλαροπούλου στη θέση της Προέδρου της Δημοκρατίας | 13.03.2020

Ο Γ. Παπανδρέου από το Web Summit | 07.11.2019

 

Ομιλία του Πρωθυπουργού Γιώργου Α. Παπανδρέου σε Σύσκεψη με Εκπροσώπους Φορέων Νοτίου Αιγαίου στην Σύρο

Φίλες και φίλοι, θα ήθελα να σας ευχαριστήσω για την υποδοχή σας και τη φιλοξενία στο νησί σας. Συνηθίζεται να επισκεπτόμαστε τα νησιά το καλοκαίρι, αλλά εγώ ήθελα να επισκεφθούμε την Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου, τα νησιά μας, τώρα -όπως και πριν από λίγες εβδομάδες τη Σαμοθράκη- τώρα το χειμώνα, γιατί τώρα βλέπουμε από κοντά, μαζί σας, τα προβλήματα και τις δυσκολίες αυτής της εποχής. Αλλά και γιατί πρέπει να έχουμε μια σοβαρή προετοιμασία για την τουριστική περίοδο που έρχεται.

Όπως εσείς προετοιμάζεστε, για την τουριστική περίοδο του καλοκαιριού, που θέλει πολύ δουλειά, έτσι και όλη η Ελλάδα για να δει το δικό της «καλοκαίρι», να βγει από την κρίση, να γυρίσει οριστικά σελίδα, πρέπει από τώρα να προετοιμαστεί, να κάνει τις αλλαγές, να δουλέψει σκληρά, για να μπορέσει να πετύχει.

Γι’ αυτό εμείς επιμένουμε και σπέρνουμε, καλλιεργούμε, ποτίζουμε, κοπιάζουμε για να έχουμε αύριο καρπούς. Αυτό κάνουμε και σήμερα, ως Κυβέρνηση.

Πριν μιλήσουμε για τα δικά σας θέματα, τα νησιωτικά ζητήματα, αλλά και της Σύρου, θα ήθελα να πω δυο λόγια γενικότερα.

Γνωρίζετε ότι είμαστε εδώ, για να χτίσουμε μια διαφορετική Ελλάδα, από την Ελλάδα, που πέρασε από μια κρίση και ηθική και οικονομική, σχεδόν χρεοκοπίας, μιζέριας, αλλά και μόνιμης ταλαιπωρίας του πολίτη από ένα πολιτικό σύστημα που δεν τον σεβόταν.

Αυτό είναι που θέλουμε να αλλάξουμε. Και δίνουμε αγώνα. Όπως δώσαμε και προχθές, στη Σύνοδο Κορυφής της Ευρωπαϊκής Ένωσης, όπου αποφασίσαμε σημαντικά πράγματα για την πατρίδα, αλλά βεβαίως και για ολόκληρη την Ευρώπη. Αυτά θέλουμε να επικυρωθούν τις επόμενες ημέρες από τη Σύνοδο Κορυφής, στις 24 και 25 Μαρτίου.

Από αυτές τις αποφάσεις θα ωφεληθεί σημαντικά η χώρα μας, με τη μείωση του επιτοκίου, που γλιτώνουμε κοντά 6 δις ευρώ, με την επιμήκυνση, που διευκολύνει τη μελλοντική μας προσπάθεια να αποπληρώσουμε το δάνειο αλλά και να ηρεμήσουν οι αγορές σε ό,τι αφορά το χρέος μας. Με έναν ευρωπαϊκό μηχανισμό σταθερότητας, του οποίου η χρηματοδότηση αυξήθηκε, αλλά μπορεί και να δανείζει απ’ ευθείας τις χώρες που έχουν προβλήματα, αγοράζοντας τα ομόλογά τους αν χρειαστεί.

Αυτές οι αποφάσεις ήταν το επιστέγασμα μιας πολύ δύσκολης για όλους μας περιόδου, που όμως απέδωσε καρπούς, χάρη στην αυταπάρνηση και την προσπάθεια όλων μας, όλων των Ελλήνων.

Δεν είναι όμως το τέλος της προσπάθειας. Είναι ένας σημαντικός σταθμός, που μας κάνει να πιστέψουμε ακόμη περισσότερο στις δικές μας δυνάμεις. Γιατί αυτές είναι που πρέπει να καλλιεργήσουμε: τις δικές μας δυνάμεις, τις ελληνικές δυνάμεις, τις δυνάμεις κάθε Περιφέρειας.

Αλλά είμαστε αισιόδοξοι για το μέλλον, για την Ελλάδα που θέλουμε να δημιουργήσουμε, της ανάπτυξης, της ευημερίας, της ευνομίας, της κοινωνικής και οικονομικής δικαιοσύνης. Αυτό φτιάχνουμε κάθε μέρα που περνά. Παλεύουμε γι’ αυτή την Ελλάδα που έρχεται όλο και πιο κοντά.

Δεν θα μιλήσω για το παρελθόν, θα πω όμως δυο πράγματα. Πρώτα απ’ όλα, είμαστε η Κυβέρνηση που κλήθηκε να σηκώσει ένα ιστορικό βάρος, χωρίς προηγούμενο στην πρόσφατη ιστορία μας.

Δεύτερον, ότι παρά την κρίση και τις πρωτοφανείς δυσκολίες δεν ξεχνάμε γιατί είμαστε εδώ. Μπορεί η κρίση να μας υποχρέωσε να πάρουμε δύσκολες αποφάσεις, όμως αυτό που μας διαχωρίζει από τις προηγούμενες Κυβερνήσεις, και πριν αλλά και μετά την εμφάνιση των συμπτωμάτων της κρίσης, είναι ότι ειλικρινά και χωρίς καμία δεύτερη σκέψη ήρθαμε και βρισκόμαστε εδώ, για να αλλάξουμε την Ελλάδα.

Η κρίση, πέρα από τις δημοσιονομικές δυσκολίες και το πρόβλημα του δανεισμού, αυτή μας την πολιτική επιλογή, δηλαδή την πολιτική επιλογή για αλλαγή της χώρας, την επιβεβαίωσε. Επιβεβαίωσε πολύ δραματικά την ανάγκη να κάνουμε βαθιές αλλαγές στη χώρα μας.

Γιατί ό,τι βιώνουμε σήμερα, είναι σύμπτωμα πολλών και σύνθετων αιτιών: νοοτροπίες, ένα κρατικοδίαιτο και συγκεντρωτικό μοντέλο ανάπτυξης, ένα σπάταλο και αναποτελεσματικό κεντρικό κράτος, ατιμωρησία, η λογική ότι εδώ όλα επιτρέπονται. Όλα αυτά πρέπει να τα αλλάξουμε και βεβαίως, το κάνουμε κάθε μέρα που περνά.

Δεν ζητούμε την ανοχή, ζητούμε τη συμμετοχή σε αυτή την προσπάθεια. Συμμετοχή, όχι απλά με διαμαρτυρία, αλλά με πρωτοβουλία και με δημιουργία. Πρωτοβουλία όλων. Γιατί εμείς επιχειρούμε να απελευθερώσουμε τις επόμενες γενιές από βάρη του παρελθόντος.

Εμείς παίρνουμε αποφάσεις για να αλλάξουμε τη χώρα μας, φέρνοντας δημοκρατία, ελευθερίες, δικαιώματα, ευνομία και κοινωνική δικαιοσύνη.

Εμείς παίρνουμε αποφάσεις για να αλλάξουμε το παραγωγικό μοντέλο της χώρας, αξιοποιώντας συγκριτικά μας πλεονεκτήματα και έχουμε πολλά.

Εμείς παίρνουμε αποφάσεις για να οδηγήσουμε την Ελλάδα σε μια πορεία που δημιουργεί νέες θέσεις εργασίας.

Αναλάβαμε το χρέος να αλλάξουμε το κράτος, να αναπτύξουμε την οικονομία. Τελικά όμως, και να τη σώσουμε, αφού όπως διαπιστώσαμε μετεκλογικά αυτή ήταν η πρώτη και κατεπείγουσα ανάγκη. Να μην αφήσουμε στα παιδιά μας χρέη, εξαρτήσεις, βάρη, πιέσεις. Όλα αυτά είναι που έχουμε αποφασίσει να κάνουμε.

Και μπορεί να αναρωτηθούν πολλοί: «Μα, τώρα, τι μας λέει ο Πρωθυπουργός; Εντάξει, ας τα κάνει εφόσον αυτά πιστεύει, ας τα αλλάξει».

Θέλω ακριβώς σε αυτό το σημείο να σταθώ, διότι μακάρι να μπορούσε μόνο ένας Πρωθυπουργός ή μια Κυβέρνηση να αλλάξει όλα αυτά που πρέπει να αλλάξουμε, απλώς με κάποιους νόμους. Οι παθογένειες και οι νοοτροπίες που πρέπει να αφήσουμε πίσω μας, είναι πολύ ισχυρές και χρειάζεται ολόκληρη η κοινωνία, όλοι οι φορείς, να δουλέψουμε μαζί για να τις αποδομήσουμε, να τις χτυπήσουμε, να αλλάξουμε και να φτιάξουμε κάτι πολύ καλύτερο.

Το είπατε κι εσείς, και ο Δήμαρχος και ο Περιφερειάρχης, αναφερόμενοι για παράδειγμα στις νοοτροπίες που επικρατούν σε σχέση με τον συγκεντρωτισμό και τον φόβο από το ενδεχόμενο να δώσουμε εξουσίες στον πολίτη, στην Περιφέρεια. Ουσιαστικά είχαμε καλλιεργήσει την αντίληψη ότι ο πολίτης είναι, αν όχι ο εχθρός, αυτός που δεν μπορούμε να εμπιστευόμαστε και βεβαίως, ο πολίτης δεν εμπιστεύτηκε την Πολιτεία, αντιστοίχως.

Αυτή τη νέα σχέση πρέπει να τη δημιουργήσουμε αλλάζοντας νοοτροπίες, αλλάζοντας πρακτικές που μας έφεραν μέχρι εδώ. Άρα λοιπόν, αυτό είναι καθήκον όλων μας. Δεν αλλάζει αυτή η νοοτροπία και αυτές οι πρακτικές από τη μια μέρα στην άλλη. Για να βγούμε από την κρίση χρειάζεται να το κάνουμε ο καθένας μας ξεχωριστά, αλλά και όλοι μαζί συλλογικά ως χώρα, ως έθνος.

Αναφερθήκατε κι εσείς σε πολλά θέματα, στελέχωσης, παιδείας, υγείας, Δημόσιας Διοίκησης γενικότερα, που πρέπει να αλλάξουμε αντιλήψεις και νοοτροπίες. Παραδείγματος χάριν, αυτή τη στιγμή γίνεται μια προσπάθεια συνενώσεων σχολείων και υπάρχουν βεβαίως, αντιδράσεις. Απέναντι σε αυτές τις αντιδράσεις θα μπορούσε, παραδείγματος χάριν -γιατί έχουν κατατεθεί αυτές οι προτάσεις, τις έχουμε καταθέσει κι εμείς ως Κίνημα, ως Αντιπολίτευση- να μεταφερθούν αρμοδιότητες για την υγεία, την παιδεία, την κοινωνική πρόνοια, στην ίδια την Περιφέρεια.

Το πώς θα στελεχωθούν τα σχολεία, με ποια κριτήρια θα στελεχωθούν, τι είδους σχολεία θέλουμε, ακόμη και τι μαθήματα πρέπει να υπάρχουν ανάλογα με τις ανάγκες της κάθε περιοχής, τι αριθμός καθηγητών ή δασκάλων χρειάζεται, όλα αυτά θα μπορούσαν να περάσουν στην Περιφέρεια.

Αν υπάρχουν αντιδράσεις για τις συνενώσεις, υπάρχουν ακόμη μεγαλύτερες για μια τέτοια προοπτική. Αλλά μια τέτοια προοπτική, είναι σίγουρα αυτή, που θα λύσει ακόμη περισσότερο το πρόβλημα. Και δεν το λέω ανακαλύπτοντας τον τροχό ή την πυρίτιδα.

Οι χώρες που έχουν τα καλύτερα εκπαιδευτικά συστήματα, όπως η Φινλανδία, η Σκανδιναβία, οι Βόρειες χώρες, έχουν αποκεντρωμένες δομές. Είναι αποκεντρωμένες οι αποφάσεις για τα σχολεία στην Περιφέρεια, αλλά και στο ίδιο το σχολείο, ο ίδιος ο δάσκαλος, ο καθηγητής, ο ίδιος ο Διευθυντής του Σχολείου μπορεί να παίρνει πρωτοβουλίες, να διαμορφώνει, ανάλογα με τις ανάγκες που έχουν τα παιδιά, τις συνθήκες, τις ιδιαιτερότητες κάθε περιοχής, καλύτερα το πρόγραμμα σπουδών.

Είναι, λοιπόν, νοοτροπίες, πρακτικές, πολλές φορές και μικροσυμφέροντα τα οποία μπλοκάρουν πολλά από αυτά που πρέπει να γίνουν. Γι’ αυτό ζητώ και πάλι τη δημιουργική, και με δύναμη και βούληση συμμετοχή σας, για να αλλάξουμε τα κακώς κείμενα.

Βεβαίως, ήδη έχουμε κάνει ένα πολύ μεγάλο βήμα. Πλέον, η Περιφέρεια μπορεί να παίξει έναν πολύ πιο σημαντικό ρόλο και είσαστε πολλοί από εδώ, από τους φορείς της Περιφερειακής Αυτοδιοίκησης, της Τοπικής Αυτοδιοίκησης. Μπορούν να γίνονται από εσάς πιο σωστές επιλογές και στις επενδύσεις, αλλά και στην κοινωνική και περιβαλλοντική πολιτική.

Να συμμετέχετε ενεργά, καθημερινά, απέναντι σε δυνάμεις μιζέριας, άρνησης, αδράνειας που, στο όνομα είτε μιας ιδεολογίας, είτε μιας αντιπολίτευσης, είναι διατεθειμένες να κάνουν τα πάντα για να μην αλλάξει τίποτα.

Μαζί πρέπει να πάρουμε τις αποφάσεις, για να μπορούμε να κάνουμε αυτές τις μεγάλες αλλαγές που είναι η πρόκληση της εποχής. Είναι δύσκολη εποχή, κανένας δεν το αρνείται, δεν το αρνούμαι κι εγώ. Περνούν δύσκολα και με σοβαρά προβλήματα οι συμπολίτες μας λόγω της οικονομικής κρίσης, της ύφεσης και της ανάγκης να αντιμετωπίσουμε ένα βάρος τεράστιο το οποίο δημιουργήθηκε την προηγούμενη περίοδο.

Παλεύουμε για να τα καταφέρουμε, με υπομονή και επιμονή και κάθε μέρα κατακτούμε και κάτι. Κάνουμε πρόοδο, αλλά πρέπει να φτάσουμε και σε μια άλλη αντίληψη, της Ελλάδας της δημιουργίας, της Ελλάδας του «ναι γίνεται» και όχι του «όχι, αυτό δεν γίνεται», της αντίληψης ότι, εμείς εδώ, στην Ελλάδα δεν μπορούμε να τα καταφέρουμε.

Ένα από τα προβλήματα που αντιμετωπίζει ο κάθε Υπουργός και Πρωθυπουργός, όταν έρχεται μια καινούργια ιδέα, μια νέα πρόταση, που πολλές φορές αποτελεί και απαίτηση της ελληνικής κοινωνίας, το πρώτο πράγμα που ακούει, από κεκτημένη ταχύτητα, είναι: «μα, αυτό δεν γίνεται στην Ελλάδα, εδώ είναι Ελλάδα, δεν μπορούμε να τα κάνουμε αυτά».

Νομίζω ότι, έχουμε αποδείξει ότι μπορούμε ως Έλληνες να κάνουμε πολλά αν έχουμε πίστη στις δυνάμεις μας, στη δύναμη κάθε Έλληνα, κάθε Ελληνίδας, αν κάνουμε κάθε μέρα ένα μικρό, μακάρι και ένα μεγάλο βήμα στην πορεία αυτή, βήμα που μας δίνει τη δυνατότητα να πλησιάζουμε τους στόχους που θέσαμε.

Και έρχομαι τώρα εδώ, στη Σύρο, στην δική μου επίσκεψη και του κλιμακίου της Κυβέρνησης. Γνωρίζετε, πόσο δεμένος είμαι με τα Νησιά μας, πόσο τα αγαπάω, το Αιγαίο, τη Σύρο, που έχω επισκεφτεί πολλές φορές. Και είναι για μένα χαρά και συγκίνηση να βρίσκομαι εδώ, σ’ αυτήν την όμορφη περιοχή, σε αυτό το όμορφο Νησί.

Το Αιγαίο, επειδή ταξιδεύω στον κόσμο, είναι από τα ομορφότερα, αν όχι το πιο όμορφο μέρος του κόσμου, αλλά είναι και λίκνο του δημοκρατικού μας πολιτισμού. Δεν λέω δυτικού πολιτισμού. Λέω δημοκρατικού πολιτισμού. Διότι έχει αποδειχθεί από τις επαναστάσεις στην περιοχή μας, ότι ο πολιτισμός της δημοκρατίας, αυτά τα οποία έχουμε εμείς ως παράδοση, δεν είναι δυτικός πολιτισμός, είναι ο πολιτισμός που αναζητά όλη η ανθρωπότητα.

Και βεβαίως, είναι μια περιοχή που έχει ανοιχτούς ορίζοντες. Μας δίνει τη δυνατότητα να οραματιζόμαστε, να ονειρευόμαστε κάτι καλύτερο, μας δίνει και δύναμη και δημιουργικότητα. Όπως έλεγε και ο Οδυσσέας Ελύτης, όταν έγραφε για τις Κυκλάδες: «Ο νους ξεπερνιέται από μερικά κύματα και λίγες πέτρες». Τυγχάνει να είναι σήμερα η Παγκόσμια Ημέρα για την Ποίηση. Εγώ θα έλεγα ότι, είναι η Παγκόσμια Ημέρα για τη Δημιουργία, διότι αυτό σημαίνει ποίηση.

Αυτό καλούμαστε να κάνουμε και εμείς. Τη νησιωτικότητα, που όταν συζητάμε για αυτήν, συνήθως την ταυτίζουμε με το δύσκολο, το αρνητικό, τις αδυναμίες. Τη νησιωτικότητα πρέπει να την μετατρέψουμε σε πλεονέκτημα της περιοχής και της χώρας μας.

Αυτό είναι ακριβώς που ελπίζουμε να κάνουμε με τις επιλογές μας σε ένα χώρο, το Αιγαίο, που ήταν πάντα ένα «σφουγγάρι» ιδεών, τάσεων και ρευμάτων, που αναδείχθηκε έτσι σε κέντρο πολιτισμού με τεράστια επιτυχία.

Αυτό πρέπει να γίνει και πάλι, απελευθερώνοντας δυνάμεις από το συγκεντρωτισμό, όπως είπατε και εσείς. Διότι πιστεύω ότι, το Αιγαίο, το κάθε Νησί, μπορεί να είναι ένας πιλότος, ένα πρότυπο για την αυριανή κοινωνία, για να τρέξει μπροστά. Και να τρέξει μπροστά, όχι μόνο για την Ελλάδα. Να τρέξει μπροστά σε διεθνές επίπεδο, σε παγκόσμιο επίπεδο για ένα διαφορετικό τρόπο ζωής, ποιοτικό τρόπο ζωής.

Και μάλιστα, τώρα, που υπάρχουν τόσα θέματα ανοιχτά γύρω μας, ενεργειακή πολιτική, ανάγκη ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, όπως είδαμε και με τις πρόσφατες εξελίξεις στην Ιαπωνία.

Έχουμε και στην Κυβέρνηση αυτή τη φορά πολλούς νησιώτες, ο Τάκης Ρήγας, ο Γιάννης Ραγκούσης, ο Γιώργος Νικητιάδης, ακόμα και ο Γιώργος Παπακωνσταντίνου θέλει να θεωρείται Σεριφιώτης, ο Κώστας Σκανδαλίδης, η Άννα Νταλάρα και πολλοί ακόμα, όχι μόνο από εδώ, αλλά από το Ιόνιο, την Κεφαλλονιά, και βεβαίως από την Κρήτη πολλούς, και τον Γραμματέα μας. Πιστεύω ότι, φέρνουν κι αυτοί το πνεύμα της καινοτομίας και των ανοιχτών οριζόντων.

Αυτά που κάνουμε και είμαστε υποχρεωμένοι να κάνουμε, είναι οι μεγάλες αλλαγές. Τις μεγάλες αλλαγές τις κάνουμε όχι με άνωθεν και έξωθεν εντολές, αλλά είναι αυτές οι αλλαγές θεμελιώδεις για την επιβίωσή μας.

Επειδή έχουμε το οικονομικό πρόβλημα και χρειάστηκε να πάρουμε δύσκολες αποφάσεις και άμεσα για την οικονομική κρίση, αυτό δεν σημαίνει ότι δεν προωθούμε τις μεγάλες αλλαγές που θα χτυπήσουν ριζικά τα προβλήματα του τόπου.

Διότι η οικονομία, τα οικονομικά προβλήματα, δεν είναι παρά ένα σύμπτωμα των βαθύτερων προβλημάτων. Δεν είναι η αιτία των προβλημάτων η οικονομική κρίση, είναι σύμπτωμα μιας κρίσης βαθύτερης, που σχετίζεται με ένα στρεβλό μοντέλο που οργανώθηκε στην κοινωνία μας, την οικονομία και το κράτος τις προηγούμενες δεκαετίες και όχι μόνο. Φαινόμενα διάβρωσης, διάλυσης, αποσύνθεσης χωρίς προηγούμενο, που ζήσαμε βεβαίως και με την προηγούμενη κυβέρνηση. Αυτά τα φαινόμενα μας έφεραν μέχρι εδώ που είμαστε σήμερα.

Η οικονομική κρίση δεν είναι παρά ένα αποτέλεσμα φαύλων πολιτικών που πρέπει να αφήσουμε πίσω. Αφορά κατ’ εξοχήν το μοντέλο ανάπτυξης της χώρας μας και είναι καθοριστικής σημασίας για την δική σας περιοχή. Το βλέπουμε άλλωστε πολλές φορές και εδώ, στα νησιά μας, όπου στο παρελθόν επικράτησε η λογική ότι η ανάπτυξη θα έρθει μέσω του γρήγορου κέρδους, όπως π.χ. των μικρών δωματίων, για γρήγορο, άμεσο κέρδος, που βεβαίως από την άλλη μεριά απαξίωσε πολύ σημαντικά αυτές τις περιοχές. Πολιτικές που αποξένωσαν τον επισκέπτη, δεν ευνόησαν την ανάδειξη του πλούτου και της ομορφιάς, των αμέτρητων – θα έλεγα – πλεονεκτημάτων που μπορούν να συνδυαστούν με τον τουρισμό.

Αμέτρητα πλεονεκτήματα, που μπορούν να δημιουργήσουν μια διαφορετική κίνηση και πολύ μεγαλύτερη ευημερία. Γι΄ αυτό, αυτό που μπορούμε να προσφέρουμε δεν είναι το φθηνό κατάλυμα – αυτό το προσφέρουν δυστυχώς πολύ εύκολα πολλές άλλες χώρες και πολλές φορές πολύ φθηνότερα – αυτό που πρέπει να προσφέρουμε, είναι μια μοναδική εμπειρία ζωής, αυτό θέλει και ο επισκέπτης, μια διαφορετική εμπειρία ζωής.

Που βεβαίως θα συντίθεται, θα συναποτελείται, από το περιβάλλον, τους ανθρώπους, που είναι ο πολιτισμός, είναι η ανθρωπιά, είναι το κέφι μας, η συμπεριφορά μας, τα έθιμά μας, τα τοπικά προϊόντα – πολύ σωστά μίλησε ο περιφερειάρχης για την ανάγκη σύνδεσης του πρωτογενούς τομέα, της αγροτικής παραγωγής, των τοπικών προϊόντων, με την ιστορία μας και τον τουρισμό.

Αυτός ο συνδυασμός είναι και μοναδικός και ποιοτικός. Αλλαγή όμως σημαίνει και εμείς να ανακαλύπτουμε τα νησιά μας, την κάθε περιοχή μας. Δυστυχώς, ο συγκεντρωτισμός με την πελατειακή νοοτροπία, δεν βοήθησε ώστε να ανακαλύπτουμε και εμείς το δικό μας χώρο, διότι μας ανάγκαζε να κοιτάμε πάντα μακριά, το κέντρο, την εξουσία για κάθε μας ιδέα, για κάθε μας πρόταση, για κάθε μας πρωτοβουλία. Μας «ευνούχισε» ουσιαστικά η πελατειακή αντίληψη, ενώ μπορούμε να ανακαλύψουμε τόσα.

Η κάθε γωνιά είναι και η ιστορία. Το κάθε νησί, το κάθε βουνό, η κάθε παραλία είναι ευκαιρία, για πολιτισμό, για ένα άθλημα διαφορετικό. Η κάθε σπιθαμή της χώρας μας μπορεί να αναδεικνύει και μια νέα μοναδική εμπειρία με ταυτότητα, όχι εισαγόμενη, αλλά με ταυτότητα ελληνική και τοπική.

Έτσι αυτή η ολοκληρωμένη εμπειρία μπορεί να μείνει αξέχαστη σε κάθε επισκέπτη, να τον κάνει να θέλει να έρθει ξανά αλλά και να διαδώσει αυτή την εμπειρία σε πολλούς άλλους στη χώρα του.

Αυτό απαιτεί, και να ανακαλύψουμε ξανά και τον δικό μας τόπο, και να ξαναγαπήσουμε τον τόπο μας, να αγαπήσουμε και τις δυνατότητες που έχει ο τόπος μας και τις ομορφιές, αλλά και να τις σεβαστούμε και να τις αναδείξουμε. Να τις αναδείξουμε με έναν συνδυασμό φυσικού περιβάλλοντος, κλίματος, διατροφής, ντόπιων προϊόντων από τον αγροτικό και κτηνοτροφικό τομέα αλλά και αξιοποίησής τους, ενσωμάτωσής τους, θα μπορούσε να πει κανείς, στον πολιτισμό και την ιστορία μας.

Ξέρετε πολύ καλά ότι, σε κάθε νησί μπορεί να αναδεικνύεται και να προβάλλεται ό,τι καλύτερο έχει να διαθέσει. Το κάθε νησί έχει τεράστιο πλούτο, που χάνεται μέσα από τις άπειρες ταμπέλες, από την εγκατάλειψη, ίσως, της δικής του ταυτότητας, των δυνατοτήτων, μέσα από το γρήγορο και εύκολο κέρδος, κάτι που τελικά σημαίνει ότι δεν αξιοποιείται πραγματικά ο πλούτος, χάνονται και θέσεις εργασίας και δυνατότητες, παραγωγικές δυνατότητες κάθε νησιού.

Γιατί τουρισμός στις Κυκλάδες σημαίνει και διατροφή, σημαίνει να είναι ωφελημένος κι ο αγρότης κι ο κτηνοτρόφος. Το αναφέρω γιατί κι εσείς θέσατε τα προβλήματα αυτά.

Όπως καταλαβαίνετε, αυτό χρειάζεται συνέργειες και σχεδιασμό από τη δική σας μεριά και τη δική μας στήριξη.

Ο δρόμος της ποιότητας, είναι το δικό μας στοίχημα. Να δημιουργήσουμε την Ελλάδα της ποιότητας, της αξίας. Αυτό σημαίνει να επενδύσετε στα εξαιρετικά προϊόντα σας. Τα λουκούμια της Σύρου, η φάβα της Σαντορίνης, το κρασί της Πάρου και της Σαντορίνης, η γαστρονομία της Σίφνου. Να αναδειχθεί παράλληλα η πλούσια κληρονομιά, οι μεγάλοι μουσικοί του νησιώτικου και του ρεμπέτικου, η μοναδική αρχιτεκτονική της Ερμούπολης.

Είναι μερικά μόνο παραδείγματα αξιοποίησης των δυνατοτήτων που έχετε, τα οποία μπορούν να συμβάλουν για να βγούμε όλοι, να βγείτε εσείς κατ’ αρχήν, πολλαπλά κερδισμένοι, να κατακτήσετε και μια καλύτερη ποιότητα ζωής.

Θέλω να σας διαβεβαιώσω ότι, θα είμαστε μαζί σας σε αυτή την προσπάθεια. Αυτή είναι η μεγάλη επανάσταση, αν θέλετε. Να καλλιεργήσουμε ό,τι καλύτερο έχει ο τόπος μας, ξεκινώντας από τον άνθρωπο, τον κάθε πολίτη, τον πολιτισμό και την παράδοσή του, που μπορεί να αφομοιώνει το καινούργιο, το καινοτόμο, τη τεχνογνωσία μέσα στις δικές μας παραδόσεις.

Έτσι μπορούμε να σταθούμε πράγματι στις δικές μας δυνάμεις και όχι σε δάνειες δυνάμεις, όπως δυστυχώς στεκόμαστε σήμερα. Αυτό είναι το μεγάλο στοίχημα για την οικονομία μας, αλλά είναι και το μεγάλο στοίχημα για τον Ελληνισμό σήμερα: να καλλιεργήσουμε ό,τι καλύτερο έχουμε, να μπορούμε να σταθούμε στις δικές μας δυνάμεις.

Αυτό είναι δημοκρατικό στοίχημα, είναι στοίχημα αυτονομίας, είναι στοίχημα εθνικό. Είναι όμως και στοίχημα ευημερίας.

Τα νησιά έχουν στη διάθεσή τους ένα νέο ισχυρό εργαλείο ανάπτυξης, είναι η μεταρρύθμιση του «Καλλικράτη», είναι οι δυνατότητες που δίνονται στους Δήμους και ιδιαίτερα τους νησιωτικούς, όπως και στις Περιφέρειες.

Και βεβαίως, έχουμε και άξιους εκπρόσωπους. Δεν είναι τυχαίο ότι ο Συνδυασμός του φίλου Γιάννη Μαχαιρίδη εκλέχτηκε από τον πρώτο γύρο. Νομίζω ότι, αυτό δείχνει την εμπιστοσύνη των πολιτών της Περιφέρειας Νοτίου Αιγαίου στη σημερινή εκλεγμένη Διοίκηση και βεβαίως, αυτό δημιουργεί και ιδιαίτερες ευθύνες στην εκλεγμένη Περιφέρεια να αποδείξει ακριβώς τον ιστορικό ρόλο που έχει αναλάβει.

Ιστορικό ρόλο σε μια δύσκολη εποχή, να αλλάξει αυτή τη συγκεντρωτική, γραφειοκρατική αντίληψη που υπάρχει στη χώρα μας. Να μπορέσει να παρακάμψει τη γραφειοκρατία, τη δυστοκία στη λήψη αποφάσεων από το κεντρικό κράτος, που μέχρι σήμερα τα αποφάσιζε για όλα, είτε γνώριζε τα ζητήματα είτε δεν τα γνώριζε και συνήθως δεν γνώριζε τα ζητήματα. Αλλά ακόμη χειρότερα, αποφάσιζε με κριτήρια συνήθως ανάλογα με το ποιος παράγοντας πιέζει, ποιον θα βοηθήσει, και βεβαίως, δεν βοηθούσε, τον τόπο, τον πολίτη. Δεν συνέβαλε στην πραγματική ανάπτυξη και στην ποιότητα ζωής για ολόκληρη την περιοχή.

Πριν από λίγο ήμουν στο Επιμελητήριο και είδα την πολύ σημαντική δουλειά που έχει κάνει. Δουλειά που δείχνει πώς μπορεί να παρακαμφθεί η γραφειοκρατία και πώς πρέπει να παρακαμφθεί η γραφειοκρατία, αξιοποιώντας και τις νέες τεχνολογίες, ώστε να εξυπηρετήσουν τον πολίτη. Είναι μια πρωτοπόρα δουλειά. Μέσα από τις δυσκολίες του νησιωτικού χώρου, γίνατε πρότυπο, με τη δημιουργία αυτού του δικτύου ψηφιακής ενοποίησης και συνεργασίας των Επιμελητηρίων. Ένα πρότυπο, το οποίο θα μπορούσε να αναπαραχθεί και σε άλλες περιοχές της Ελλάδας.

Ο «Καλλικράτης» είναι μια μεγάλη μεταρρύθμιση, αλλά είναι όμως και μια αρχή. Αλλάξαμε, αλλά χρειάζεται να γίνουν πολλά ακόμη.

Δεν θα αρκεστούμε μόνο σε αυτά, και εγώ θα επιμείνω να μεταφερθούν στην Περιφέρεια και την Τοπική Αυτοδιοίκηση πολλές ακόμη αρμοδιότητες, όπως βεβαίως και πόροι. Θα ήθελα μάλιστα να απευθύνω μια πρόσκληση πρόκληση, ειδικά σε εσάς, τους νησιώτες. Θέλω προσωπικά, αλλά και η Κυβέρνηση γενικότερα, περισσότερες προτάσεις και πρωτοβουλίες για ενίσχυση της αποκέντρωσης.

Ήδη αναφερθήκατε σε μερικές από αυτές, αλλά θα έλεγα ότι, θα μπορούσαμε ακριβώς λόγω των δυσκολιών, να πρωτοπορήσουμε στην περιοχή του Νοτίου Αιγαίου, όπως και στο Βόρειο Αιγαίο και σε άλλες νησιωτικές περιοχές. Αλλά μιας και βλέπω ότι εσείς έχετε πάρει ήδη πολλές πρωτοβουλίες προς αυτή την κατεύθυνση, θα μπορούσαμε να στηριχθούμε πάνω στη δική σας βούληση και στη δική σας εμπειρία, για να κάνουμε ακριβώς αυτό το εγχείρημα της αποκέντρωσης, δημιουργικό, αποτελεσματικό πρότυπο και για άλλες περιοχές της χώρας. Άρα, λοιπόν, περιμένω από σας προτάσεις, θα έλεγα ακόμα και να ασκήσετε πίεση, για να κινηθεί η γραφειοκρατία, να βοηθηθούν οι Υπουργοί, ώστε να γίνει πράξη η αποκέντρωση.

Θέλω να γίνετε πρωτοπόροι της αποκεντρωμένης διοίκησης, αυτής της ριζικής αλλαγής του κράτους, πάντα βεβαίως, μέσα από διαδικασίες δημοκρατικές, ανοιχτές, λογοδοσίας και διαφάνειας, διότι και αυτό αποτέλεσε δυστυχώς μία ασθένεια που πέρασε από την κεντρική διοίκηση στην αυτοδιοίκηση τα περασμένα χρόνια.

Θέλω επίσης οι αρχές της Περιφέρειας να δημιουργήσουν μία στρατηγική αναπτυξιακής ταυτότητας για κάθε νησί χωριστά, αλλά και συνολικά για την Περιφέρεια, που θα αναδεικνύει ακριβώς την ιδιαιτερότητα του πολιτισμού, της οικονομίας, ακόμα και της ενέργειας. Υπήρξε η δική σας πρόταση αλλά και του Επιμελητηρίου για την ενεργειακή αυτονομία και θα μπορούσε πράγματι να είναι το κάθε νησί αυτόνομο ενεργειακά.

Το ίδιο και για τα απορρίμματα, για την υγεία, για τα λιμάνια, για τον αθλητισμό, για τις αθλητικές διοργανώσεις, για τις συγκοινωνίες, για την εκπαίδευση, ώστε όλα αυτά τα οποία σήμερα θεωρούνται αδυναμίες, να γίνουν πρότυπα αξιοποίησης νέων μεθόδων, καινοτόμων τεχνολογιών και επομένως, πλεονεκτημάτων για την ίδια την ανάπτυξη της περιοχής σας, να είναι το κάθε νησί, αν θέλετε, πιλότος ενός πρότυπου μιας διαφορετικής ποιότητας ζωής.

Ξέρω ότι, αυτό μπορεί να ακούγεται οραματικό, αλλά μπορώ να σας πω ότι αυτό είναι και το στοίχημα για την Ελλάδα. Αυτή η διαφορετική ταυτότητα, η πρωτοπορία, ακόμη και όταν μιλούμε σε ξένους που έχουν ενδιαφέρον για την τουριστική ανάπτυξη ή και γενικότερα για την πορεία της Ελλάδας, είναι αυτά τα οποία πράγματι προκαλούν το ενδιαφέρον και θα έλεγα στηρίζουν τη χώρα μας, γιατί ουσιαστικά αποδεικνύουν τις δυνατότητες που έχει η Ελλάδα, τις οποίες δεν έχει μέχρι σήμερα αξιοποιήσει. Από τη γαστρονομία, που ανέδειξε και το Επιμελητήριο όπου ήμασταν μαζί πριν από λίγο, μέχρι και τα άλλα προγράμματα για την επιχειρηματικότητα.

Και υπάρχουν προγράμματα, όπως της νεανικής επιχειρηματικότητας, που μπορούν να αξιοποιηθούν από το ΕΣΠΑ, το νέο ταμείο, το ΕΤΕΑΜ, της αναβάθμισης των χερσαίων εγκαταστάσεων και σε αεροδρόμια και σε λιμάνια, της αναδιοργάνωσης των ακτοπλοϊκών γραμμών δημοσίου συμφέροντος και της πολιτικής των ναύλων. Όλα αυτά όπως και εσείς αναφέρατε, είναι δυσκολίες τις οποίες όμως πρέπει να ξεπεράσουμε.

Θέλω να αναφερθώ με δυο λόγια και στις νέες τεχνολογίες. Έχετε αναδείξει και εσείς αυτή τη δυνατότητα, από την τηλεϊατρική μέχρι και τις άλλες μορφές αξιοποίησης της ψηφιακής τεχνολογίας.

Και δεν μιλώ μόνο για απλά θέματα, όπως η ηλεκτρονική έκδοση ενός πιστοποιητικού, δηλαδή την εξυπηρέτηση του πολίτη, αλλά και για πολλά άλλα, όπως στην εκπαίδευση και στη δια βίου μάθηση των πολιτών.

Ήδη έχουμε δημιουργήσει το ψηφιακό σχολείο με όλα τα βιβλία του Δημοτικού, Γυμνασίου και Λυκείου στο διαδίκτυο. Προχωράει και το ψηφιακό Πανεπιστήμιο, το ανοιχτό Πανεπιστήμιο, που θα επιτρέπει σε κάθε νησί να έχει πρόσβαση σε ποιοτική γνώση, στις καλύτερες παραδόσεις μαθημάτων, στις καλύτερες βιβλιοθήκες του κόσμου.

Αλλά βλέπω ότι κι εσείς εδώ, στο Επιμελητήριο, έχετε κάνει μια εξαιρετική δουλειά με ένα πρωτοπόρο πρόγραμμα δίνοντας μεταπτυχιακά σε συνεργασία με Πανεπιστήμια μέσα από το διαδίκτυο. Αυτό αναδεικνύει πόσο μπορεί αυτή η τεχνολογία να αξιοποιηθεί. Και σε αυτό θα δώσουμε μεγάλο βάρος.

Προφανώς, η τεχνολογία θα βοηθήσει και στον τουρισμό, στην προβολή του κάθε νησιού, αλλά και τομέων της οικονομικής και πολιτιστικής δραστηριότητας σε κάθε νησί. Τα ξενοδοχεία μας, το πολιτιστικό υλικό, οι υποδομές, οι δυνατότητες αξιοποίησης της τηλεϊατρικής, είναι υλικό που θα ψηφιοποιείται και θα βοηθήσει τους ξένους που επισκέπτονται τη χώρα μας, τα νησιά μας.

Ήρθα εδώ σήμερα για να συζητήσουμε -και θα κλείσω με τα λόγια αυτά, διότι θέλω πολύ να ακούσω και τις δικές σας σκέψεις- όχι για να κάνω μεγάλες εξαγγελίες. Προφανώς υπάρχουν οι δεσμεύσεις μας και αυτές παραμένουν, όπως στη φορολογική πολιτική που αναφέρατε.

Αλλά θέλω να δούμε πώς από κοινού θα μπορέσουμε να βοηθήσουμε τη δική σας Περιφέρεια και με τις δικές σας σκέψεις, να αλλάξουμε ριζικά το κράτος, μια πολιτεία, που δυστυχώς δεν σεβάστηκε τον πολίτη, δεν σεβάστηκε το δημόσιο συμφέρον και δεν απελευθέρωσε τις δυνάμεις που υπάρχουν σε κάθε γωνιά της χώρας, σε κάθε νησί του Αιγαίου.

Και πάλι σας ευχαριστώ και περιμένω τον δημιουργικό μας διάλογο. Να είστε καλά.»

* * * * * * *

Δευτερολογία του Πρωθυπουργού Γιώργου Α. Παπανδρέου σε Σύσκεψη με Εκπροσώπους Φορέων Νοτίου Αιγαίου στην Σύρο

«Θέλω να σας ευχαριστήσω για τις παρατηρήσεις, τις προτάσεις, για τα προβλήματα που αναδεικνύετε.

Εμείς, πρώτα απ’ όλα, θέλαμε να δώσουμε απαντήσεις, έστω και αν ήταν σύντομες, και παράλληλα να δούμε και ιδιαίτερα τα προβλήματα, διότι πολλά από αυτά είναι χρόνια προβλήματα. Δεν θυμάμαι ποτέ περίοδο που να μην υπήρχε το θέμα των γιατρών, των καθηγητών, των δασκάλων, της γραφειοκρατίας, των πολεοδομικών αδειών.

Όλα αυτά είναι χρόνια προβλήματα. Και αυτό το οποίο κάνουμε εμείς αυτή τη στιγμή δεν είναι να τα αντιμετωπίσουμε πρόχειρα. Βεβαίως, πολλές φορές στην καθημερινότητα χρειάζεται να αντιμετωπίζουμε κρίσεις και όσο γίνεται να βελτιώνουμε τα προβλήματα που μπορεί να είναι χρόνια. Αλλά, μερικά από αυτά τα προβλήματα χρειάζεται πια να τα δούμε ριζικά διαφορετικά. Εκεί είναι και ο λόγος και ο ρόλος της Αυτοδιοίκησης και της Περιφέρειας που σιγά-σιγά αναλαμβάνει τα καθήκοντα, τα βάρη αλλά και τις δυνατότητες που θα υπάρξουν, ώστε να «απελευθερώσει» ακόμα και το Πανεπιστήμιο του Αιγαίου, όπως ακούσαμε.

Διότι, τα Πανεπιστήμιά μας παραμένουν ουσιαστικά συγκεντρωτικά. Μιλάμε για αυτονομία ή αυτοδιοίκηση των Πανεπιστημίων, αλλά είναι εν μέρει αυτοδιοίκηση. Δεν είναι ουσιαστική αυτοδιοίκηση. Εσείς που έχετε κάνει στο εξωτερικό, και αναφερθήκατε σε αυτό, ουσιαστικά γνωρίζετε ότι το Πανεπιστήμιο του Αιγαίου θα έπρεπε να έχει την ελευθερία να σχεδιάζει, να αποφασίζει ποια Τμήματα θέλει, πόσους φοιτητές θα πάρει, να ανοίξει σε μια αγορά – με την καλή έννοια – φοιτητών παντού στον κόσμο.

Γιατί να μην θέλουμε να έρχεται απ’ όλο τον κόσμο ένας νέος σ’ αυτά τα όμορφα νησιά για να σπουδάσει; Για να μπορεί να το κάνει χρειάζεται να υπάρχουν προγράμματα που θα τον ενδιαφέρουν, χρειάζεται να έχει την απαραίτητη ευελιξία για τα προγράμματα αυτά.

Δεν μπορεί η Κύπρος να έχει – δεν ξέρω πόσες χιλιάδες – ξένους φοιτητές και να τρέχουν Πρυτάνεις από τη Ινδία στην Κίνα για να κάνουν συνεντεύξεις για να πάρουν φοιτητές στην Κύπρο, κι εμείς να εξάγουμε φοιτητές αντί να εξάγουμε γνώσεις.

Δεν μπορεί χώρες σαν την Αγγλία, αλλά όχι μόνο, να λένε ότι σε λίγο η μεγαλύτερή τους βιομηχανία θα είναι η παιδεία. Τώρα βέβαια δεν ξέρω, με τα δίδακτρα που έβαλαν, αν θα είναι εφικτό, αλλά εν πάση περιπτώσει έχουν αυτή τη στιγμή μια τεράστια βιομηχανία πολιτιστική, θα έλεγα, που είναι η παιδεία τους. Και θα είναι πολύ μεγαλύτερη απ’ όλες τις άλλες βιομηχανίες, ήδη από το0 2012, θυμάμαι που το έλεγε ο Πρωθυπουργός, ο Brown νομίζω.

Αυτά σημαίνουν ότι πρέπει να απελευθερώσουμε δυνάμεις. Εμείς πήραμε πράγματι, όπως κάποιος είπε, μέτρα επώδυνα. Η εναλλακτική λύση θα ήταν να είχαμε χρεοκοπήσει. Κανένας δεν θέλησε, και καμία Κυβέρνηση δεν έχει τη χαρά να παίρνει επώδυνα μέτρα. Καμία δημοκρατική τουλάχιστον κυβέρνηση. Πόσο μάλλον εμείς, που έχουμε και μια παράδοση η οποία μας θέλει κοντά στον εργαζόμενο, κοντά στον Έλληνα πολίτη.

Αλλά ξέραμε ότι θα ήταν πολύ χειρότερα και για τον εργαζόμενο και για τον Έλληνα πολίτη και για τα νησιά μας, θα ήταν πολύ χειρότερα και για την Αυτοδιοίκηση, αν δεν είχαμε πάρει αυτά τα μέτρα. Γιατί φρενάραμε μια σύγκρουση με τη χρεοκοπία. Θα είχαμε χρεοκοπήσει. Που θα σήμαινε, ότι θα είχαν απολυθεί πολλοί υπάλληλοι, θα είχαν κλείσει επιχειρήσεις, πιθανώς οι Τράπεζες να είχαν όχι το πρόβλημα της ρευστότητας που έχουν σήμερα – που πράγματι είναι πρόβλημα για την πραγματική οικονομία – μπορεί να είχαν κλείσει οι Τράπεζες και να είχε χάσει ο κόσμος χρήματα.

Δεν θα είχαμε συντάξεις, δεν θα είχαμε μισθούς για να δώσουμε. Δεν θα μιλούσαμε αυτή τη στιγμή για Προγράμματα Επιχειρηματικότητας ή Πρόγραμμα για την ανάπτυξη μέσα από το ΕΣΠΑ ή από άλλα Ταμεία κτλ.

Άρα, λοιπόν, το κατανοώ ότι αυτή τη στιγμή η σύγκριση δεν μπορεί να είναι με τη χρεοκοπία, γιατί δεν το αισθάνθηκε κανείς – κι ευτυχώς δεν το αισθανθήκαμε – αλλά εκεί πηγαίναμε. Όμως, αυτό ήταν κι ένα σήμα κινδύνου πολύ ισχυρό, που αν το μετατρέψουμε σε ευκαιρία πράγματι θα είναι ιστορική η διαδρομή της χώρας μας και του λαού μας, γιατί θα βάλει τέλος σε ζητήματα τα οποία μας ταλαιπωρούσαν.

Ανταγωνιστικότητα δεν είχαμε, το είπατε κι εσείς. Ακόμα και στον κλάδο, που αυτή τη στιγμή είναι τόσο σημαντικός για τα νησιά μας, του τουρισμού, είχε πέσει πάρα πολύ η ανταγωνιστικότητά. Αλλά η ανταγωνιστικότητα ήταν για πολλούς λόγους πολύ χαμηλή, βεβαίως, και λόγω του πελατειακού συστήματος που συνέβαλε σε μια παρασιτική λογική, ότι από το δημόσιο ουσιαστικά θα παίρνουμε για να μπορούμε να επιβιώσουμε, μια καταναλωτική λογική, των εισαγωγών και όχι των εξαγωγών και της παραγωγής και όλα αυτά βεβαίως τα πληρώνουμε σήμερα.

Τώρα την ανταγωνιστικότητα θα την κερδίσουμε μόνο από τη μείωση των μισθών, όπως ρώτησε ο Πρόεδρος του Εργατικού Κέντρου; Σαφώς και όχι. Και δεν είναι αυτό το μοντέλο, το οποίο θέλουμε και προσπαθούμε και στις διαπραγματεύσεις που κάνουμε και με τη βιομηχανία και με τους κοινωνικούς εταίρους, αλλά θέλουμε να συμβάλλουμε σε μία ποιοτική αναβάθμιση της παραγωγής, διότι εκεί είναι που θα στηριχθούμε.

Εμείς δεν θα ανταγωνιστούμε τα προϊόντα της Κίνας ή ακόμα και της Τουρκίας σε επίπεδο φτήνιας, βεβαίως και πρέπει να είναι καλές οι τιμές, δηλαδή να μην είναι υπερβολικές, αλλά θα πρέπει να διαφοροποιηθεί το προϊόν μας σε όλα τα επίπεδα, να γίνει ποιοτικό, από τα αγροτικά μέχρι τα βιομηχανικά, μέχρι βεβαίως και τις υπηρεσίες που προσφέρουμε, όπως στον τουρισμό.

Τότε είναι, που θα μπορούμε να μιλάμε και για καλύτερους μισθούς και για παραγωγική και ανταγωνιστική οικονομία, γιατί και τα δύο μπορούν να πάνε μαζί, όπως βεβαίως μπορεί να πάει και η ποιότητα ζωής μαζί.

Όταν υπάρχουν μοντέλα και, πολλές φορές το έχω πει και στις συζητήσεις που κάνουμε και στην Ευρωπαϊκή Ένωση, υπάρχει ένα πρότυπο, υπάρχει ένα μοντέλο ανάπτυξης, το λεγόμενο βόρειο ή σκανδιναβικό μοντέλο, το οποίο συνδυάζει την ανταγωνιστικότητα – πρόκειται για πολύ ανταγωνιστικές οικονομίες – με την ποιότητα ζωής, δηλαδή την κοινωνική συνοχή, τις υπηρεσίες υγείας, παιδείας, μαζί βεβαίως και με την ποιότητα των προϊόντων, την υψηλή τεχνογνωσία και γνώση και την παιδεία, που αξιοποιείται και από τον εργαζόμενο και από την επιχείρηση. Υπάρχει και η ευελιξία από τη μια μεριά, αλλά και η ασφάλεια από την άλλη και έτσι δεν αισθάνεται ο εργαζόμενος ότι, αν θα φύγει από μια επιχείρηση, θα αντιμετωπίσει κάποιο πρόβλημα, διότι ξέρει ότι δεν θα πέσει στο κενό, αλλά θα βοηθηθεί για να βρει μια άλλη δουλειά, θα επαναεκπαιδευτεί, θα βοηθηθεί και ούτω καθεξής.

Άρα, λοιπόν, ποιο είναι το βασικό στοιχείο; Είναι η ποιότητα παντού. Η ποιότητα στα προϊόντα μας, η ποιότητα στην παιδεία μας, η ποιότητα στην καινοτομία, η ποιότητα στο κράτος, που αφορά και στο θέμα της γραφειοκρατίας.

Και εδώ, βεβαίως, τονίζω ξανά ότι η δική σας συμβολή έχει σημασία, είναι να μπορούμε από κοινού να είμαστε σύμμαχοι σε αυτή την προσπάθεια. Δεν είμαστε αντίπαλοι. Ιδιαίτερα με την Περιφέρεια, αλλά και με τους φορείς, να σπάσουμε αυτή τη γραφειοκρατία, που αυτή τη στιγμή έχει ιστορικά, θα έλεγα, καθυποτάξει τις δυνάμεις του Ελληνικού λαού.

Δεν φταίει ο κάθε δημόσιος υπάλληλος. Κατ’ αρχήν εμείς οι Πολιτικοί έχουμε διαπαιδαγωγήσει τον δημόσιο υπάλληλο να λειτουργεί με τον τρόπο που λειτουργεί και πελατειακά και φεουδαρχικά και με κάθετες δομές.

Γιατί το κάθε Υπουργείο είναι είπαμε το φέουδο ενός Υπουργού ενός Πολιτικού, ο οποίος ή η οποία, συνήθως είχε ως στόχο να μεγαλώσει το φέουδο αυτό, να συγκεντρώσει όσο μπορούσε περισσότερες εξουσίες, να δημιουργεί επίσης εμπόδια, για να μπορεί να πουλάει εξυπηρέτηση προς όφελος συνήθως ψηφοθηρικού σκοπού, αλλά πολλές φορές δυστυχώς και για άλλες μορφές ιδιοποίησης της εξουσίας.

Γι΄ αυτό ακριβώς, αυτό που χρειαζόμαστε από εσάς, είναι να επισημάνετε αυτά τα προβλήματα με προτάσεις και με λύσεις, της κατά γραφειοκρατίας, για τη λειτουργία του κράτους, ώστε να μπορούμε να παίρνουμε πολύ πιο απλές και πολύ πιο σωστές και αποτελεσματικές και ποιοτικές αποφάσεις, γιατί δεν θέλουμε να καταργήσουμε τη γραφειοκρατία για να υπάρχει αυθαιρεσία, αλλά θέλουμε να καταργήσουμε τη γραφειοκρατία για να υπάρχει απλοποίηση και ποιότητα των αποφάσεων.

Εμείς πράγματι έχουμε σκοπό να προστατεύσουμε το περιβάλλον, να δημιουργήσουμε συνθήκες για σωστή πολεοδομία, να υπάρξει σωστή αξιοποίηση του πλούτου τουριστικά, του νερού, των υδάτινων πόρων κλπ, με απλούς τρόπους, διαφάνεια και βεβαίως και διάχυση της ανάπτυξης, όπως με το fast-track. Θέλω να τονίσω ότι, ναι, θα υπάρχει πάντα διαβούλευση με την τοπική κοινωνία, θα υπάρχει πάντα διαφάνεια, αυτή είναι η έννοια, και βεβαίως θα υπάρχει και διάχυση της ανάπτυξης.

Περιμένω, λοιπόν, από εσάς αυτή τη συνεχή ροή σκέψεων και προτάσεων. Πράγματι, πιστεύω ότι τα νησιά μας μπορούν να είναι ο πιλότος, πρότυπο, που θα αποτελέσει παράδειγμα και για άλλες περιοχές. Διότι, ξέρουμε ότι το κάθε νησί ουσιαστικά είναι μια κοινωνία με την ιδιαίτερη αυτονομία του, με τα σύνορά του. Άρα, λοιπόν, μπορεί να δοκιμάσει κανείς, να πειραματιστεί με την καλή έννοια, και να δώσει ώθηση στο καινούριο και στο καλύτερο, πολύ πιο απλά, σε μικρή κλίμακα να δοκιμάσει και πάνω σε αυτό πραγματικά να χτίσει.

Εδώ, θέλουμε τις ιδέες σας, τις προτάσεις σας, τις καινοτομίες σας, διότι η δική σας δουλειά, που θα γίνει εδώ στα νησιά, πράγματι, θα αποτελέσει ένα πρότυπο αλλαγών για όλη τη χώρα και πιστεύω και σε κάποιους τομείς, όπως είναι ο ενεργειακός, μπορεί να αποτελέσει πρότυπο και για την παγκόσμια κοινότητα.

Και πάλι σας ευχαριστώ και βεβαίως, θα ξαναβρεθούμε. Και οπωσδήποτε, όταν έρθουν οι τουριστικού μήνες, ελπίζω να βρω λίγο χρόνο για να κουβεντιάσουμε και πάλι.

Να είστε καλά.

Διαβάστε επίσης